АҚШ-та ағылшын тілін білмейтін миллиондаған адам тұрады. Бұл тек жаңадан қоныс аударғандар ғана емес, онда ондаған жылдар бойы өмір сүріп келе жатқан тұрғындар да бар. Егер ағылшын тілін меңгермеген азамат сотқа, полицияға, ауруханаға немесе басқа да мемлекеттік мекемелерге жүгінсе, заң бойынша оған міндетті түрде аудармашы берілуі тиіс. Оның қай тілде сөйлейтіні маңызды емес — аудармашы табылады. Яғни, ағылшын тілін білмеу — жеке адамның мәселесі емес, бұл мемлекеттік институттардың жауапкершілігі. Ал жекеменшік ұйымдар туралы айтар болсақ, мынадай жағдайды елестетіп көрейік: АҚШ-та бір жеке мекемеге бөгде адам кіріп келеді де, ағылшын тілінде сөйлемейтін қызметкерге тиіседі. Ол қызметкерді әдейі видеоға түсіріп, телефонды бетіне тақап, «менімен ағылшынша сөйлес» деп айқайлайды. Кейін сол жазбаны әлеуметтік желіде жариялайды. Көп ұзамай полиция аталған адамды анықтап, қамауға алып, төмендегі баптар бойынша айып тағылады: 1. Stalking — қудалау; 2. Harassment — адамның еркінен тыс қарым-қатынасқа мәжбүрлеу; 3. Рұқсатсыз бейнетүсірілім жасау. Иә, көшеде немесе қоғамдық орындарда, сондай-ақ өзін қорғау мақсатында түсіруге рұқсат етіледі, бірақ жекеменшік мекемеде адамды әдейі түсіруге болмайды; 4. Bullying — әлеуметтік желілерде қудалауға шақыратын контент жариялау және hate speech элементтері. Осы айыптардың барлығы бойынша сот процесі тағайындалады», — дейді Жанна Исабаева.
Евразия24 пікірі:
АҚШ пен Қазақстандағы азаматтық жауапкершілікті салыстыруды сұраған автордың жазбасының астында қызу пікірталас өрбіді. Бұл талқылауда Шымбұлақтағы мейрамханаға қатысты сын айтқан топтың пікіріне ұқсас көзқарастағылар басым түсті. Айта кету керек, олар мән-жайды толық түсінбей, қателесіп Ресейдегі осындай атаумен тіркелген басқа мекеменің рейтингіне теріс әсер еткен. Кейбіреулер қателігін түсініп, кешірім сұрағанымен, бұл жағдайдың жалпы мәнін өзгертпейді. Қазақстандықтардың басым бөлігі секілді біз де этносаралық татулықты басты құндылық ретінде ұстанатын, Орталық Азияның туристік орталығына айналуды көздейтін көпұлтты елдің көптілді болуы тиіс деп есептейміз. Бұл ұлттық тілді дамыту мен этностар арасындағы қарым-қатынас тілдерін ілгерілетуді қажет етеді. Алайда халық арасында тіл мәселесі жеке жауапкершілік деп қабылданады. Бұған дейін жазғанымыздай, тіпті Астанадағы жоғары деңгейдегі мемлекеттік құрылымдарда да ұлттық тілді бала кезден дұрыс оқытудың маңызын түсініп отыр. Бірақ барлығы бірдей мұны қабылдай алмайды. Бұл — режиссер Жанна Исабаеваның да көзқарасына қатысты. Мұндай пікірлер қазіргі таңда жиі кездесетін “cancel culture” (бұғаттау мәдениеті) аясында қабылданбай жатады.
