Эпштейн мен қазақтар
Мұнымен мақтану керек пе, жоқ па — белгісіз, алайда Эпштейнге қатысты материалдарда Қазақстан посткеңестік кеңістіктегі көршілерінің бәрінен алға шыққаны байқалады. Тіпті Ресейден де жоғары тұр: ол елден аталған құжаттарда тек «Наши» қозғалысына қатысқан Мария Дрокова есімі ғана кездеседі. Ал Қазақстан тарапынан сол кезеңде премьер-министр қызметін атқарған Карим Масимов және экономикалық даму министрі болған, «Самұрық-Қазына» қоры мен Президент Әкімшілігін басқарған, Ұлттық банк төрағасы, «Астана» халықаралық қаржы орталығының басқарушысы қызметтерін атқарған Кайрат Келімбетов көрсетілген. Бұл — оның атқарған лауазымдарының толық тізімі емес.
АҚШ Әділет министрлігі жариялаған құжаттар бүкіл әлемде үлкен таңданыс пен наразылық тудырып жатқан тұста, Қазақстанның аталған файлдарда 400-ден астам рет аталуы елдің халықаралық деңгейде танылуына себеп болды. Бұл жайтқа мақтанышпен немесе өкінішпен қарауға болғанымен, ең алдымен, бұл — Қазақстан тәуелсіздіктің алғашқы күндерінен бастап мүше болуға ұмтылған «дамыған елдердің» назарына ілігуінің көрінісі.
Орталық банктер, алтын және фиаттық валюталардың болашағы
Алтын 2026 жылға бір унциясына (шамамен 31,1 г) 4330 АҚШ доллары деңгейінде кірді. Одан кейін баға күрт өсіп, 5600 долларға дейін жетті, ал артынша кем түспейтіндей әсерлі төмендеу байқалып, 4400 долларға дейін құлдырады. Кейін бағалы металл 4800–4900 доллар аралығындағы дәлізде тұрақтады. «Қағаз күміс» нарығында құлдырау одан да айқын болды. Объективті экономикалық заңдарға қарсы әрекет ететін ықпалды күштер бар, алайда олардың мүмкіндіктері жүйелі түрде шектеулі. Логикаға сай, фиаттық/декреттік (ешбір нақты активпен қамтамасыз етілмеген) ақшаларға негізделген ескі қаржылық модель осылайша әлсіреп, өз кезеңін аяқтауы тиіс. Оның орнын, тарихта мұндай айналымдар кезінде әрдайым болғандай, тауарлық, яғни қамтамасыз етілген ақша жүйесі басады.
Азия нарығы дүйсенбі күні айтарлықтай өсім көрсетті
Азия–Тынық мұхиты өңіріндегі қор индекстері аптаны сенімді өсіммен бастады.
Жергілікті БАҚ-тың хабарлауынша, Жапонияның премьер-министрі Санаэ Такаити басқаратын Либералды-демократиялық партиясы (ЛДП) ел парламентінің төменгі палатасына өткен сайлауда жеңіске жетіп, 465 орынның 316-сын иеленді. Оның коалициялық серіктесі — Инновациялар партиясы тағы 36 мандат алды.
Тайвань экспорты қаңтарда жылдық есепте 70%-ға жуық өсіп көрсетіп, рекорд орнатты
Тайвань қаңтар айында экспорт көлемін жылдық есепте 69,9%-ға арттырып, 65,77 млрд АҚШ долларына жеткізді. Бұл туралы елдің Қаржы министрлігі хабарлады.
Касивадзаки–Карива АЭС-індегі реактор Жапонияда қайта іске қосылды
Tokyo Electric Power Company (TEPCO) дүйсенбі күні қаңтар айындағы сәтсіз іске қосу әрекетінен кейін әлемдегі ең ірі Касивадзаки–Карива атом электр станциясындағы реакторды қайта іске қосты.
Қазақстан Президенті Sunwah Group басшысымен жасанды интеллект және өзге де салалардағы инвестициялық ынтымақтастықты талқылады
Қазақстан жасанды интеллект (ЖИ) саласында Қытаймен практикалық өзара іс-қимылды нығайтуға мүдделі. Бұл туралы Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Sunwah Group корпорациясының төрағасы Цай Гуаньшэньмен кездесуі қорытындысы бойынша Президенттің баспасөз қызметі хабарлады.
Лавровтың пікірінше, Вашингтонның Ресейге қатысты саясаты өзгеріссіз қалды
АҚШ президенті Дональд Трамп әкімшілігінің Ресейге қатысты бұрынғы Ақ үй басшысы Джозеф Байден жүргізген саясаттан бас тарту және өзара тиімді ынтымақтастық орнату мүмкіндігі жөніндегі мәлімдемелері әзірге нақты іс-тәжірибемен сәйкес келмей отыр.
Израиль Иранға соққы беру мүмкіндігін жоққа шығармайды
Израиль Тегеран баллистикалық зымырандар мәселесінде «қызыл сызықтан» өтсе, Иранға өз бетінше соққы беруі мүмкін екенін АҚШ-қа мәлімдеді.
Қытайдың валюта резервтері қаңтарда қатарынан жетінші ай өсім көрсетті
Әлемдегі ең ірі валюта резервтеріне ие Қытай Халық Республикасының резервтері қаңтар айында алдыңғы аймен салыстырғанда 41,2 млрд АҚШ долларына (1,2%) ұлғайып, 3,399 трлн долларды құрады. Бұл туралы Қытай Халық банкінің хабарламасында айтылды.
Қазақстан Президенті Әкімшілігінің ішкі саясат бөліміне басшы тағайындалды
Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің ішкі саясат бөлімінің меңгерушісі қызметіне Елнұр Бейсенбаев тағайындалды.
Антисоциалистік Сарым
Жаңа Конституция жобасында білім беру мен денсаулық сақтау туралы баптардан «тегін» деген сөздің алынып тасталуына байланысты қойылған сұраққа Мәжіліс депутаты Айдос Сарым өз ұстанымын былай түсіндірді:
“Бұл қызметтер шын мәнінде тегін көрсетілмейді, олардың ақысын
Нурлан Сабуровқа Ресейге 50 жылға кіруге тыйым салынды
6 ақпанда белгілі ресейлік стендап-комик, Қазақстан Республикасының азаматы Нұрлан Сабуровтың Дубайдан Мәскеуге ұшып келгені белгілі болды. Внуково әуежайында оған Ресей аумағына 2076 жылға дейін кіруге тыйым салынғаны ресми түрде хабарланған. Осыдан кейін әртіс Дубайға кері оралмай, Алматы қаласына билет сатып алғаны айтылды.
Орталық банктер, алтын және фиаттық валюталардың болашағы
Алтын 2026 жылға бір унциясына (шамамен 31,1 г) 4330 АҚШ доллары деңгейінде кірді. Одан кейін баға күрт өсіп, 5600 долларға дейін жетті, ал артынша кем түспейтіндей әсерлі төмендеу байқалып, 4400 долларға дейін құлдырады. Кейін бағалы металл 4800–4900 доллар аралығындағы дәлізде тұрақтады. «Қағаз күміс» нарығында құлдырау одан да айқын болды. Объективті экономикалық заңдарға қарсы әрекет ететін ықпалды күштер бар, алайда олардың мүмкіндіктері жүйелі түрде шектеулі. Логикаға сай, фиаттық/декреттік (ешбір нақты активпен қамтамасыз етілмеген) ақшаларға негізделген ескі қаржылық модель осылайша әлсіреп, өз кезеңін аяқтауы тиіс. Оның орнын, тарихта мұндай айналымдар кезінде әрдайым болғандай, тауарлық, яғни қамтамасыз етілген ақша жүйесі басады.
Президент Жолдауы және институционалдық жауапкершілік
Қолданыстағы Конституцияға сәйкес, Президент Қазақстан халқына жыл сайынғы Жолдауын арнайды. Бұл тұжырым маңызды символикалық әрі саяси мәнге ие болғанымен, институционалдық жауапкершілік тұрғысынан алғанда белгілі бір шектеулерге ие.
Сонымен қатар, конституция бойынша мемлекеттік биліктің бірден-бір бастауы — халық. Бұл халықтың сайлау мен референдумдар арқылы билік органдарына өкілеттік беретінін, сол арқылы бүкіл мемлекеттік басқару жүйесінің заңдылығын қалыптастыратынын білдіреді.
Конституциялық түзетулер: биліктің мүддесі мен халықтың сұранысы
Жаңа Конституция жобасындағы өзгерістерді шартты түрде екі топқа бөлуге болады. Біріншісі — халық үшін маңызды өзгерістер, екіншісі — билік үшін басым мәнге ие түзетулер. Оларды техникалық тұрғыдан жеке-жеке қабылдау мүмкін болмағандықтан, барлық өзгерістер бір пакет аясында ұсынылып отыр. Өзгерістер биліктің мүддесін де, қоғамның негізгі күтілімдерін де белгілі бір деңгейде қамтып отыр. Бірпалаталы немесе екіпалаталы парламент мәселесі қарапайым азамат үшін өмірлік маңызы бар тақырыптардың қатарына жатпайды. Бұл, ең алдымен, «Жаңа Қазақстанды» қалыптастырып отырған саяси топтарға қажет шешім. Себебі өңірлерде ықпалы мықты «Ескі Қазақстан» өкілдерінің Сенат арқылы орталық билікке ықпал ету мүмкіндігін шектеу көзделіп отыр. Сенат болмаған жағдайда жоғарғы билік үшін ықтимал саяси қауіп көздерінің бірі де жойылады.
Конституция және қоғамдық келісім: қағаз жүзіндегі өзгеріс пе, әлде жүйелі жаңару ма?
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев биылғы жылдың 20 қаңтарында Қызылорда қаласында өткен бесінші Құрылтайда конституциялық реформаларға қатысты жаңа бастамалар топтамасын ұсынды. Негізінен бұл — билік институттары арасындағы жаңа конституциялық тепе-теңдікті айқындауға бағытталған кезекті талпыныс. Ең бастысы, Конституцияны тек құқықтық нормалар мен баптардан тұратын құжат ретінде қабылдауға болмайды. Ол бір ғана түбегейлі сұраққа жауап береді: елде шешімдерді кім қабылдайды және сол шешімдерді кім шектей алады.
Қазақстанда кәмелетке толмағандар арасындағы қылмыс саны өсті
Бас прокуратураның Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитеті 2025 жылдың қорытынды қылмыстық есебін жариялады. Мәліметтерге сүйенсек, қуанарлық жағдайлар да жоқ емес: жалпы қылмыс саны мен аса ауыр қылмыстардың деңгейі төмендеген. Алайда, осы оң динамиканың аясында балалар арасындағы қылмыс пен балаларға қарсы жасалған қылмыстардың күрт өсуі ерекше көзге түседі. Мұның себебі неде? Мәселенің мәнісін саралап көрейік.Жалпы алғанда, Қазақстанда қылмыстың ашылу деңгейі 2,4%-ға жақсарып, 53,1%-ды құрады. Бұл әлемдік деңгейдегі жаман көрсеткіш емес.
Shell Қазақстандағы мұнай жобаларына инвестиция салуды уақытша тоқтатты
Концерннің Қазақстанда жоғары табысты бизнесі бола тұра, мұндай мәлімдемелер жасауы таңғаларлық жайт. Дегенмен, жер қойнауын пайдалану туралы келісімшарттар бюджет тапшылығы қатты сезілген 90-шы жылдардағы деңгейден әлдеқайда өскен Қазақстанның ұлттық мүдделері де бар екенін ұмытпаған жөн.
Әскерге қайта шақыру
Қазақстан Республикасының Қорғаныс министрлігінің мәліметінше, 2026 жылы ел аумағында резервтегі 850-ден астам офицерді әскери қызметке шақыру жоспарланып отыр. Бұл шешім қолданыстағы «Әскери қызмет және әскери қызметшілердің мәртебесі туралы» заң аясында қабылданып, Қарулы Күштердің жауынгерлік қабілетін арттыруға және кәсіби даярланған әскери резервті нығайтуға бағытталған.
Еңбек кепілдіктері кеңейтілді
Мәжіліс еңбек және әлеуметтік қорғау саласындағы кепілдіктерді күшейтетін заңды мақұлдады. Құжатқа сәйкес, енді бала күтімімен үйде отырған жұмыс істемейтін әкелердің бұл кезеңі зейнетақы өтіліне қосылады. Сондай-ақ жалғызбасты ата-аналарды жұмыс берушінің бастамасымен қызметтен босатуға заң жүзінде тыйым салынды.
Құқықтық статистика мен қылмыстық ахуалға шолу
Sputnik Kazakhstan хабарлайды: 2026 жылы қаңтар айында Ұлттық қауіпсіздік комитетінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы бөлімшесі 126 қылмыстық құқық бұзушылықты тіркеді, олардың 110-ы сыбайлас жемқорлық сипатындағы қылмыстар. «Сыбайлас жемқорлық фактілерінің басым бөлігі парақорлық, алаяқтық және қызметтік өкілеттіктерді теріс пайдалану сияқты қылмыстарға тиесілі», – делінген хабарламада.
Екпесіз балаларға қойылған шектеу
Астанада балаларды жоспарлы түрде ауруханаға жатқызу ережелері өзгертілді: енді олар стационарларға тек қызылшаға қарсы екпесі болған жағдайда ғана қабылданады. Тиісті қаулыға елорданың бас мемлекеттік санитариялық дәрігері қол қойды.
Конституцияны жаңарту: демократиялық реформа ма, әлде билікті нығайту тетігі ме?
«Просто журналистика» YouTube-арнасында жүргізуші Лұқпан Ахмедьяров «Тоқаев Конституцияны не үшін өзгертпек?» деген сауалды күн тәртібіне шығарды. Автор бұл мәселені кеңірек қоя отырып, Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың билікке келгеннен бері үшінші рет референдум бастамасын көтеруінің себептерін талдайды.
Орта державалардың оянуы
«Үлкен державалардың өзара түбегейлі араздасып алғаны соншалық, соның нәтижесінде Орталық Азия елдерін бір-біріне жақындасуға өздері итермелеп отырғандай әсер қалдырады. Бұл тек бізге ғана қатысты емес. Давостағы сөзінде Канада премьер-министрі де осыған ұқсас ой айтты: ол орта деңгейдегі мемлекеттерді “үлкендердің” соққысын үнсіз көтере бермей, бірігіп, өз ұстанымын қорғауға шақырды.
Пафосқа толы көшбасшылық
Егер Энергетика министрлігінің қазіргі уақытта (және ЖЭК енгізілген барлық жылдар бойы) түсініксіз себептермен танытылмай отырған ерік-жігері болса және «баламалы» генерация диспетчерлік кестедегі басқа қатысушылармен тең жағдайға қойылса, онда оны насихаттаушылардың пафосы айтарлықтай бәсеңдер еді. Сонымен бірге тарифтердің өсуі де тоқтар еді.
Бейбіт Қазақстан және соғыс жағдайындағы Ресей
«Неге Бейбіт Қазақстанда соғыс жүргізіп жатқан Ресейдегідей бюджет тапшылығы бар?» – деген жүргізушінің сауалына, «Мұндай жағдай болады…», – деп жауап береді «Гиперборея» жобасының тұрақты сарапшысы Рахымбек Әбдірахманов, «… егер сіз санкциялар бойынша әлем чемпионымен көрші болсаңыз».
Батыс елдерінің елшіліктері Қазақстандағы заңнамалық түзетулерге қатысты мәлімдеме жасады
Сірә, бұл мәселе өзін «дамыған» деп санайтын жаһандық қауымдастықтың жаппай алаңдауына себеп болатындай деңгейде бағаланып отырғаны байқалады. Өйткені, егер Қазақстан ЛГБТ құқықтарына емес, «дәстүрлі емес жыныстық бағдарды насихаттауға» қатысты мәселелерді қайта қарауға кіріссе, бұл үдеріс Теңіз, Қарашығанақ және Қашаған кен орындарындағы шетелдік концессионерлермен жасалған келісімдерді...
Қазақстан жоғары білім туралы өңірлік конвенцияны ратификациялады
Қазақстанды Азиямен байланыстыратын факторлар көп болған жағдайда, білім беру жүйесінің Еуропаға бағытталуы қисынсыз көрінді. Тәжірибелік тұрғыдан алғанда, халықаралық конвенцияны ратификациялау мемлекетті білім сапасын арттыруға тікелей міндеттейді.
Жасырын табысқа тосқауыл: алимент төлеуден жалтаруға қарсы жаңа қадам
Қазақстан Республикасының Бас прокуратурасы хабарлайды: Алматы қаласының прокуратурасы қала прокуроры Серік Қаріпбековтің және Yandex Qazaqstan компаниясының басшысы Тимур Шалекеновтің қатысуымен алимент төлеуден жалтаруға қарсы іс-қимыл және балалардың құқықтарын қорғау жөніндегі ынтымақтастық туралы меморандумға қол қойды.
Конституциялық реформа және қоғамдық сенім
Біздің пайымдауымызша, конституциялық реформаны қолдағандардың үлесінің жоғары болуы – тіпті бұл зерттеуге небәрі 1,2 мың адам қатысқанның өзінде – жай ғана тұрмыстық немқұрайлылықтың көрінісі емес.
Үлескерлерді қорғайтын цифрлық серпіліс
Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметі хабарлайды: “Құрылыс нарығындағы ашықтықты арттыру, үлескерлердің құқықтарын қорғау, көлеңкелі тетіктерді жою, сондай-ақ адал құрылыс компаниялары мен қаржы институттарын ынталандыруға арналған құқықтық негіз қалыптастыру мақсатында заңнамалық нормалар қабылданды.
Цифрлы Қазақстан
Енді қазақстандықтар арасында цифрлық гигиена мәселесінің неге өзекті екені түсініктірек бола түседі. Виртуалды технологияларды пайдалану тәжірибесі жеткілікті деңгейде қалыптаспай жатып, цифрлық контенттің күрт көбеюі мен интернет жылдамдығының артуы ақпаратты сыни тұрғыда қабылдау қабілетін айтарлықтай басып озды.
Газдандыру және энергетика: Қазақстан–Ресей стратегиялық серіктестігінің жаңа кезеңі
Сондықтан бұл мәселеде бірнеше маңызды мәселелер қатар қарастырылуда: отынның тұтынушылар үшін түпкілікті құны, жобаның белгіленген мерзімде іске қосылуы, сондай-ақ құрылысты «Газпром» жүргізетіндіктен, Қазақстанның Ресеймен ұзақмерзімді инфрақұрылымдық байланысы.
Сирек металдар – жаңа геосаяси артықшылықтың кілті
«Азиатский экспресс» хабарлайды: Орталық Азия елдері АҚШ-та өткен минералдар жөніндегі конференцияға қатысты. Іс-шара Вашингтон қаласында АҚШ үкіметінің бастамасымен ұйымдастырылып, оған Қазақстан мен Өзбекстанның министрлері, сондай-ақ 50-ден астам елдің делегация өкілдері қатысты.
ЕАЭО-да кәсіпкерлердің құқығын қорғау тәртібі жаңарды
Еуразиялық экономикалық комиссия Кеңесі трансшекаралық нарықтардағы бәсекелестіктің ортақ ережелерін бұзуға қатысты істерді қарау тәртібіне өзгерістер енгізді. Енді істі қараушы комиссия қорытынды отырыста жауапты тұлғаны іс бойынша тұжырымдармен таныстыруға міндетті.
Қазақстанның дербес бітімгершілік әлеуетінің нығаюы
ҚР Қорғаныс министрлігі хабарлайды: «Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің делегациясы Голан биіктіктеріндегі БҰҰ-ның бөлінуді бақылау жөніндегі күштері (БҰҰББК) миссиясының ауданына инспекциялық сапармен барды. Сапарға ҚР Қарулы Күштері Құрлық әскерлерінің Бас қолбасшысы генерал-майор Мереке Көшекбаев жетекшілік етті.
Қаржы тапшылығына еуразиялық жауап
Еуразиялық даму банкі сарапшы Мәди Алданазаровтың пікірін жариялады: «Тұрақты даму мақсаттарына қол жеткізу үшін дамушы елдер жыл сайын шамамен 4 трлн доллар көлеміндегі қаржы тапшылығына тап болады. Көпжақты даму банктері (КДБ) арасындағы ынтымақтастық осы мәселені шешудің ең тиімді жолдарының біріне айналуы мүмкін.
«Алдағы 100 жыл» — Фридман болжамы
XXI ғасырдың ортасы мен екінші жартысына қатысты жасалған біздің болжамдарымыз екі негізгі факторды — Тарихтың құрылымдық жүйесі мен Халықтың этногенетикалық ахуалын өзара үйлестіре пайдалану тұжырымдамасына негізделген. Осы факторлардың әрқайсысы тарихи деректердің ауқымды көлемінде жеке-жеке тексеруден өтті. Сонымен қатар, нақтыланған кейбір қарапайым жағдайларда бұл факторларды бірлесе қолданудың оң нәтиже берген мысалдары бар. Дегенмен, мұның бәрі жаңа әдіснаманы пысықтау жолындағы алғашқы сынақ қадамдары ғана.
«Тарих флейтасы» және өркениеттер
Ресейдің жеке дара өркениет екені бүгінде жалпыға ортақ мойындалған факт. Бұл орайда әңгіме ежелгі Орыс жазығындағы Русь емес, Алтын Ордаға тәуелді болған Мәскеу княздігінен бастау алатын қазіргі Ресей мемлекеті жайында болып отыр. Өркениет ретінде Ресей Еуропа, АҚШ, Қытай, Үндістан және ислам әлемімен терезесі тең ықпалға ие. Ол батыс елдерімен бірге «Жаһандық Солтүстікті», ал шығыс пен оңтүстік алпауыттарымен «Жаһандық Оңтүстік» жүйесін құрайды. Ресей өркениетінің әмбебап сипаты оның Еуразия құрлығындағы стратегиялық орнына байланысты. «Хартлендте» (дүниенің кіндігінде) орналасуы оны әлемдік геосаясаттың бел ортасына шығарды.
Ресей империя ма?
Жоғарыда жалпы сипатта қарастырылған Қытай, Үндістан, АҚШ және Еуропа — әкімшілік, шаруашылық-экономикалық, әлеуметтік-мәдени (және өзге де) дербестік деңгейі жоғары ірі автономды құрылымдардан тұратын, айқын империялық сипаттағы бірлестіктер болып табылады. Олар бюрократиялық қолданыста қалай аталса да — штаттар, провинциялар, республикалар және т.б. — мәні жағынан Еуропадағы ұлттық мемлекеттерге ұқсас, әртүрлі ерекшеліктері бар, ресми империялық құрылымдардың құрамына кіретін ішкі мемлекеттік бірліктер болып саналады.
Болашаққа бағдар. II бөлім
Тарихи және этногенетикалық үдерістерді бір арнада қарастыру өткен мен бүгінді тереңірек түсінуге ғана емес, болашаққа да белгілі бір мағынада «артқа қарап» өмір сүруге мүмкіндік береді. Өйткені болашақтың нобайы өткеннен бастау алады: бейтаныс жолмен келе жатып, тұман арасынан кенеттен алыстағы қаланың сұлбасы көрінгендей әсер қалдырады.
Мұндай «сфералық көзқарас» нақты бір нүктеге шоғырланбағандықтан, ұсақ-түйек детальдарды айқындап бере қоймас.
Болашаққа бағдар және ірі тарихи кезеңдер
Ежелгі және этникалық тарихқа қатысты негізгі деректерді біріздендіре отырып, тарихи үдерістерді неғұрлым толық тану мақсатында тарихи (құрылымдық нысанда) және этникалық (жүйелік сипатта) факторлардың өзара ықпалын жүйелі-құрылымдық талдауда бірлесе қолданудың негізділігін көрсететін тұжырымдарды қарастырып көрейік.
Сонымен,300 жылға созылатын ірі тарихи кезеңдер – «дәуірлердің» бар екені расталады. Осы кезеңдер барысында үздіксіз өзгерістерге бейім, өзіндік тұтастығы бар этникалық қауым – «халық» қалыптасады.
Бешпармақ. Инженер толғанысы.БАТЫС ЖОРЫҒЫ
1235-жылы Оқытай Ханның басшылығымен Құрылтай өтіп, онда Мәңгі Елдің Орыс Мәселесі бойынша іс-қимыл жоспары мен екі стратегиялық әскери операциядан тұратын Батыс Жорығы туралы тарихи шешім қабылданды. Батыс Жорығының бірінші бөлігі «Русьті құтқару операциясы» деп аталды. Қасиетті Рим империясының Русьті басып алуына жол бермес үшін, оның алдын орап, Русьтің барлық қала-мемлекеттерін аралап, жағдайды ұғындырып, дипломатиялық үгіт жүргізіп, Мәңгі Ел Федерациясының құрамына кіргізіп, келісімдерге қол қойдырып алу керек.
Бешпармақ. Инженер толғанысы. ЕУРОПА ОДАҒЫНЫҢ РУСЬТІ КҮЙРЕТУІ
Қазақтардың Жаппай Қоныс аударуы қызған шақта, яки, 1235-жылы өткен Мәңгі Ел Құрылтайында Еуропаны бағындыру мақсатындағы әйгілі Батыс Жорығы туралы шешім қабылданды. Көркем әдебиетте бұл туралы: Жеңіс Хан көзі тірісінде «соңғы теңізге жорыққа шығуды» армандаған, қайтыс болған соң, ұрпақтары оның сол арманын орындағысы келіп, әлгі жорыққа аттанған... дегендей мәнде жазылады, сол орайда небір романтикалық ертегілер де шығарылады.
Бешпармақ. Инженер толғанысы.ТАРТАРИЯ, ТАТАРЛАР ЖӘНЕ ГАМБУРГЕР
«Татар-моңғол езгісі» терминіндегі «моңғол» ұғымының анығына жеткендіктен, бірден «татарлар» ұғымын да қарастыруымыз қажет. Бұнда да небір қызықтарды ұшыратамыз.баршамызға белгілі, 5-ші ғасырда құл иеленуші Рим Империясы Еділ патша (Аттила) бастаған ғұндардың сұрапыл шапқыншылығынан күйреді. Сөйтіп, Еуропада анағұрлым озық феодалдық құрылысқа негізделген, кейін заманауи еуропалық елдерге үлгі болған көптеген қоғамдар пайда болды.
Бешпармақ. Инженер толғанысы. ҚАЗІРГІ МОҢҒОЛДАР. АРИФМЕТИКАЛЫҚ АҚИҚАТ
Бразил-ия немесе Итал-ия деген сияқты, орыстар бұрмалап, «Монғол-ия» деп атап кеткен Мәңгі Елдегі қазақ руларының ескі жұртына (яғни, босап қаған жерлерге) біртіндеп тегі мен тілдік тобы жағынан тұңғыстар мен буряттарға жақын оңтүстік Сібірдің шағын халха, чахар және ойрат тайпалары қоныстанды. Әлемнің әр түкпірінен ұлан-ғайыр Солтүстік және Оңтүстік Америка құрлықтарына көшіп барған жүздеген ұлт өкілдерін «америкалықтар» деп атайтынымыз сияқты, олар да тұрғылықты жер атауы бойынша «моңғолдар» деген жаңа есімді еншіледі.
Бешпармақ. Инженер толғанысы. ЖАППАЙ ҚОНЫС АУДАРУ. ҰЛЫ ХАННЫҢ СОҢҒЫ ЖОБАСЫ
Сыртқы Барлау Қызметі жедеғабыл жинаған ақпарға сүйене отырып, Ұлттық Сауда Корпорациясы Жеңіс Хан мен Федерация Үкіметіне «Орыс нарығында жүн саудасын дамытудың келешегі туралы» деп аталатын жан-жақты талдау баяндамасын әзірледі. Сол талдаудан орыс нарығының жүн тұтыну тұрғысындағы сұраныс мөлшері Қытай, Орта Азия және Таяу Шығысты қосып алғандағы қазіргі сауда көлемінен кемінде 10 есе асып түсетіні айқын көрінді. Соған сәйкес, келешекте Мәңгі Елдің көшпенді
халықтарының табыстары он есе ұлғаяды!
Көп оқылғандар
Қытай 2024 жылы экспорттаған таза энергия технологиялары жаһандық СО₂ шығарындыларын 1%-ға қысқартуға мүмкіндік береді
МӘСКЕУ. 25 шілде. ИНТЕРФАКС – 2024 жылы Қытай Халық Республикасы экспорттаған күн панельдері, электр көліктері және жел турбиналары сынды таза энергия көздеріне арналған технологиялар...
«Аумақтық қорғаныс туралы» заң – Қазақстанның әскери құрылымындағы жаңа кезең
Қазақстан Республикасының мемлекеттік жүйесі үшін үлкен сын-тегеурін. Себебі бұл мәселеде кеңестік кезеңдегі тәжірибеге сүйену мүмкін емес. Кеңес Одағында аумақтық қорғаныс жүйесі мүлде болмаған.
Шыдамның да шегі бар
АҚШ Мемлекеттік хатшысы Марко Рубионың мәлімдеуінше, 2025 жылғы 1 шілдеден бастап USAID — АҚШ-тың Халықаралық даму агенттігі — шетелдік көмек бағдарламаларын ресми түрде тоқтатады. Бұл туралы RBC.ru басылымы хабарлады.
Тәуелсіз шешім қабылдау — әр мемлекеттің құқығы
«Кейбір отандастарымыз үшін Ресейге кірудің жаңа рәсімдері күтпеген жаңалық болды. Қазақстан азаматтары Ресейге түрлі мақсатпен жиі қатынайды — бизнес, туризм, емделу. Әсіресе шекара маңындағы өңірлер арасындағы байланыс қарқынды. Дегенмен, шетел азаматтарының елге кіруі, ел аумағында болу тәртібі және жалпы көші-қон саясаты — әр мемлекеттің толыққанды егемендік құқығы.
Кері байланыс
Бүгінгі назарда
Орталық банктер, алтын және фиаттық валюталардың болашағы
Алтын 2026 жылға бір унциясына (шамамен 31,1 г) 4330 АҚШ доллары деңгейінде кірді. Одан кейін баға күрт өсіп, 5600 долларға дейін жетті, ал артынша кем түспейтіндей әсерлі төмендеу байқалып, 4400 долларға дейін құлдырады. Кейін бағалы металл 4800–4900 доллар аралығындағы дәлізде тұрақтады. «Қағаз күміс» нарығында құлдырау одан да айқын болды. Объективті экономикалық заңдарға қарсы әрекет ететін ықпалды күштер бар, алайда олардың мүмкіндіктері жүйелі түрде шектеулі. Логикаға сай, фиаттық/декреттік (ешбір нақты активпен қамтамасыз етілмеген) ақшаларға негізделген ескі қаржылық модель осылайша әлсіреп, өз кезеңін аяқтауы тиіс. Оның орнын, тарихта мұндай айналымдар кезінде әрдайым болғандай, тауарлық, яғни қамтамасыз етілген ақша жүйесі басады.
Қазақстан жоғары білім туралы өңірлік конвенцияны ратификациялады
Қазақстанды Азиямен байланыстыратын факторлар көп болған жағдайда, білім беру жүйесінің Еуропаға бағытталуы қисынсыз көрінді. Тәжірибелік тұрғыдан алғанда, халықаралық конвенцияны ратификациялау мемлекетті білім сапасын арттыруға тікелей міндеттейді.
Shell Қазақстандағы мұнай жобаларына инвестиция салуды уақытша тоқтатты
Концерннің Қазақстанда жоғары табысты бизнесі бола тұра, мұндай мәлімдемелер жасауы таңғаларлық жайт. Дегенмен, жер қойнауын пайдалану туралы келісімшарттар бюджет тапшылығы қатты сезілген 90-шы жылдардағы деңгейден әлдеқайда өскен Қазақстанның ұлттық мүдделері де бар екенін ұмытпаған жөн.
Қазақстан Президенті Әкімшілігінің ішкі саясат бөліміне басшы тағайындалды
Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің ішкі саясат бөлімінің меңгерушісі қызметіне Елнұр Бейсенбаев тағайындалды.
Он күн бойы оқырман назарында
Сөз бостандығы және жауапкершілік: Конституция төңірегіндегі дау
Премьер-министр Олжас Бектенов Үкіметте жалған ақпарат пен дезинформацияға қарсы күрес мәселелері бойынша арнайы кеңес өткізді. Жиынның басты тақырыбы жаңа Конституцияның жарияланған жобасына қатысты болды. «Мемлекеттік органдар мен жергілікті билік өкілдеріне бұл бағыттағы жұмысты жандандыру міндеті жүктелді. Ішкі істер министрлігіне жалған мәлімет таратқаны үшін қатаң құқықтық шаралар қолдану және жауапкершілікке тартуды қамтамасыз ету тапсырылды. Ал бұл жұмыстарды үйлестіру Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаеваға сеніп тапсырылды», — делінген хабарламада. Бұл жерде барлығы заңға сәйкес және орынды: көпшілік алдында жалған ақпарат тарату — жазалануы тиіс әрекет, ал Конституцияға, тіпті оның референдум арқылы алдағы уақытта жаңартылуына қатысты мәселеде бұл жауапкершілік одан әрі арта түседі. Әсіресе, кең ауқымды талқылаулар мен түрлі пікірлердің қақтығысы орынды ғана емес өте маңызды.
Қазақстанда кәмелетке толмағандар арасындағы қылмыс саны өсті
Бас прокуратураның Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитеті 2025 жылдың қорытынды қылмыстық есебін жариялады. Мәліметтерге сүйенсек, қуанарлық жағдайлар да жоқ емес: жалпы қылмыс саны мен аса ауыр қылмыстардың деңгейі төмендеген. Алайда, осы оң динамиканың аясында балалар арасындағы қылмыс пен балаларға қарсы жасалған қылмыстардың күрт өсуі ерекше көзге түседі. Мұның себебі неде? Мәселенің мәнісін саралап көрейік.Жалпы алғанда, Қазақстанда қылмыстың ашылу деңгейі 2,4%-ға жақсарып, 53,1%-ды құрады. Бұл әлемдік деңгейдегі жаман көрсеткіш емес.
Қазақстанның вице-президенттік институты: Шешімі қиын саяси жұмбақ
Қызылордада өткен V Ұлттық құрылтайдың басты ақпараттық оқиғасы — жақын арада вице-президент лауазымының енгізілуі болмақ. Конституцияға енгізілетін өзгерістер тек қағаз бетіндегі жазулар болса, вице-президент — мемлекет басшысына қатысты күтпеген жағдайлар (форс-мажор) орын алғанда, негізгі шешімдерді қабылдайтын және құжаттардың мазмұнына тікелей ықпал ететін нақты тұлға. Қазақстандағы суперпрезиденттік билік жүйесінің табиғаты осындай, сондықтан саяси процестерден хабары бар орта екінші кезектегі мәселелерге назар аудармайды.
Шыдамның да шегі бар
АҚШ Мемлекеттік хатшысы Марко Рубионың мәлімдеуінше, 2025 жылғы 1 шілдеден бастап USAID — АҚШ-тың Халықаралық даму агенттігі — шетелдік көмек бағдарламаларын ресми түрде тоқтатады. Бұл туралы RBC.ru басылымы хабарлады.
Еуразия24 – геосаяси, экономикалық, тарихи, қоғамдық және мәдени процестерді қамтитын Еуразия аймағындағы маңызды оқиғаларды көрсететін сенімді ақпараттық-талдамалық сайт-агрегаторы. Біз оқырмандарға ең өзекті, шынайы әрі жедел ақпарат ұсынамыз. еуразия24, Еуразия 24, евразия 24 немесе Eurasia 24 атауларымен танымал болған біз – Еуразия жаңалықтарын қадағалап, бүгінгі үдерістердің логикасын түсінгісі келетіндер үшін бағыт-бағдармыз.