Кедейден байға ағатын қаржы: жүйені қайта іске қосу қажет
Жуырда референдум өтеді. Ал Ирандағы соғыс Парсы шығанағы елдерінің ғана емес, тұтастай Таяу Шығыс өңірінің тіршілік жүйесіне ауыр салмақ түсіріп отырған жағдайда, өз еліміздегі халықтың тұрмыс деңгейі қандай күйде?
Бұл мәселе әсіресе маңызды. Өйткені Үкімет пен Ұлттық банкке шұғыл түрде шешу жүктелетін нақты міндетті Президенттің өзі айқындап берді: экономикалық өсімді халық табысының артуымен және азаматтардың өмір сапасының жақсаруымен ұштастыру. Осы мақсатқа жету үшін кезең-кезеңімен іске асатын нақты іс-қимыл алгоритмі әзірленуге тиіс.
Референдумның ұйымдасқан түрде өтіп, қажетті нәтижемен аяқталатыны қазірдің өзінде түсінікті. Ал одан кейін жаңа Құрылтайға сайлау әлдеқайда «қызықты» өтеді деген болжам бар – өйткені азаматтардың өмір сапасына қатысты сұрақтар жиналып қалды. Бұдан кейін Құрылтай вице-президент қызметіне ұсынылатын кандидатураны келісуі тиіс. Мұндай маңызды лауазымның енгізілуі саяси үдерістерге жаңа серпін беруі мүмкін. Соның аясында келесі президенттік сайлаудың өтуі де ықтимал.
Қытай жаһандық саясаттағы бағыт, бағдар және ұстанымын айқындады
Қытай дипломатиясының басшысы Ван И елдің сыртқы саяси ұстанымының негізгі бағдарларын айқындады. Қытай халық өкілдері жиналысының (ҚХӨЖ) 14-шақырылымының 4-сессиясы аясында өткен баспасөз конференциясындағы сөзі бағдарламалық сипаттағы мәлімдеме деуге толық негіз бар. Айтылған негізгі тезистер мен пайымдарды қысқаша жеткізу оңай емес. Дегенмен оларды барынша ықшам түрде түйіндесек, негізгі бағыт ретінде ашықтық, ынтымақтастық, инновация, байыптылық және жауапкершілік аталды. Қазіргі әлемдегі тұрақсыздық күшейген кезеңде Қытай сияқты қуатты мемлекеттің болжамдылық пен даму қағидаттарын ұстануы халықаралық қауымдастық үшін маңызды әрі оң құбылыс болып бағаланады.
Ирактағы италиялық әскери база зымырандық шабуылға ұшырады
Италияның сыртқы істер министрі Антонио Таяни бейсенбі күні Ирактың Күрдістан өңіріндегі италиялық әскери базаға жасалған зымырандық шабуылды сынға алды.
2026 жылы мұнай жеткізілімі өсімі бұрынғы болжамнан екі есе төмен болады
Халықаралық энергетикалық агенттік (ХЭА) Иран төңірегіндегі Таяу Шығыс қақтығысы аясында 2026 жылға арналған әлемдік мұнай жеткізілімі өсімінің болжамын күрт төмендетті.
Еуропа қор нарықтары төмендеуде
Бейсенбі күні Батыс Еуропаның ірі елдеріндегі қор индекстері төмендеп жатыр. Инвесторлар компаниялардың жаңалықтарын бағалап, Таяу Шығыстағы жағдайдың дамуын бақылауды жалғастыруда.
Иранда 3 миллионнан астам адам соғыс салдарынан үйлерін тастап кетті
Израиль мен АҚШ-қа қарсы әскери әрекеттер салдарынан Иранда ел ішінде қоныс аударған адамдар саны 3,2 миллионға жетті.
Тоқаев: әлеуметтік көмек нақты мұқтаж азаматтарға бағытталуы тиіс
Халықаралық сарапшылар әлеуметтік қолдау жүйесінің тым жоғары деңгейі қоғамға кері әсер етуі мүмкін екенін ескертіп келеді, мұндай болжамдардың кейбір белгілері Қазақстанда да байқала бастады.
Қазақстан президенті ел қауіпсіздігін саяси-дипломатиялық құралдар арқылы қорғауға ниетті
Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев қазіргі күрделі геосаяси жағдайда қазақстандықтарды сабыр сақтауға және ел ішінде де, сырттан да жасалуы мүмкін арандатушылықтарға ермеуге шақырды.
Тоқаев: өңір әкімдері республикалық бюджеттен берілетін дотацияларға ғана иек артпауы тиіс
Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев өңірлерде бюджет қаражатының тиімді пайдаланылуын күшейтіп, тәуелділікке негізделген көзқарастан толықтай арылу қажет деп санайды.
Таяу Шығыс елдерінен шамамен 10 мың қазақстандық эвакуацияланды
Ирандағы әскери қақтығыс басталғаннан кейін Таяу Шығыс елдерінен Қазақстанға 9 мың 926 қазақстандық оралды.
Ханзада Пехлеви мен пранкерлер
Атақты пранкерлер Вован мен Лексус бұл жолы Ирандағы соғысқа қатысты өзекті тақырыпта сөйлесіп, 1979 жылғы Ислам революциясы кезінде тақтан тайдырылған шахтың ұлы, ханзада Реза Пехлевимен байланысқа шықты.
Аризона университетімен әріптестік: ескі даудың жаңа толқыны
Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің ресми сайтында 4 наурызда жарияланған жаңа ақпаратта: «Қазақстан мен University of Arizona арасындағы стратегиялық серіктестік АҚШ-та таныстырылды» деп хабарланған.
Қытай жаһандық саясаттағы бағыт, бағдар және ұстанымын айқындады
Қытай дипломатиясының басшысы Ван И елдің сыртқы саяси ұстанымының негізгі бағдарларын айқындады. Қытай халық өкілдері жиналысының (ҚХӨЖ) 14-шақырылымының 4-сессиясы аясында өткен баспасөз конференциясындағы сөзі бағдарламалық сипаттағы мәлімдеме деуге толық негіз бар. Айтылған негізгі тезистер мен пайымдарды қысқаша жеткізу оңай емес. Дегенмен оларды барынша ықшам түрде түйіндесек, негізгі бағыт ретінде ашықтық, ынтымақтастық, инновация, байыптылық және жауапкершілік аталды. Қазіргі әлемдегі тұрақсыздық күшейген кезеңде Қытай сияқты қуатты мемлекеттің болжамдылық пен даму қағидаттарын ұстануы халықаралық қауымдастық үшін маңызды әрі оң құбылыс болып бағаланады.
Иран халқының ар-намысы мен Еуропаның моральдық әлсіздігі
Израиль мен АҚШ-тың Иранға қарсы шабуылдарының алғашқы аптасы Еуропаның жетекші елдерінің саясаты қандай күйде екенін тағы да айқын көрсетті: үнсіздік, орынсыз әрекеттер, екіжүзділік және тәуелділік.
Арандатусыз басталған бұл шабуыл келіссөздер жүріп жатқан сәтте жасалып, бейбіт тұрғындарды да қамтыды. Нәтижесінде халықаралық құқықтың негізгі нормалары бұзылып, Еуропа басшылары Ресейге қатысты жиі айтқан «қағидаттардың» өзі мәнін жоғалтты. Алайда осы қақтығыс кезінде еуропалық дипломатиялық өкілдер агрессорларды айыптаған бірде-бір сөз айтпады. Тіпті олардың атын атаудан да тартынды.
89 елдің ішінде 77-орын: Әлеуметтанушылар Қазақстандағы зейнеткерлердің өмірін бағалады
Халықаралық әлеуметтанушы-еріктілердің «ФОКУС» желілік бірлестігі U.S. News & World Report сарапшыларының зейнетке шыққаннан кейін өмір сүруге қолайлы елдер рейтингі жөніндегі деректерін жариялады. Бұл тізімде Қазақстан 89 елдің ішінде 77-орынға жайғасқан, яғни нәтиже төмен деңгейде бағаланған. Салыстыру үшін: Африканың Гана мемлекеті – 75-орында, ал Гондурас – 63-орында тұр. Өңірдегі басқа елдер де бұл рейтингте төмен орындарға ие болған: Әзербайжан – 81-орын, Өзбекстан – 84-орын, Украина – 85-орын, Беларусь – 87-орын, Ресей – 89-орын. Ал алғашқы ондыққа Еуропаның дамыған мемлекеттерімен қатар Жаңа Зеландия, Австралия және Канада кірген.
Парсы шығанағындағы соғыс және әлемдік мұнай нарығы
Иранның АҚШ пен Израильдің шабуылына жауап ретінде Ормуз бұғазын жабуы тек Эпштейн коалициясына ғана әсер етіп отырған жоқ. Алайда қалыптасқан жағдайда Тегеранның басқа таңдауы жоқ деуге болады. Әлемдік нарыққа «қара алтынның» жеткізілуінің үзілуі және Парсы шығанағындағы мұнай инфрақұрылымының нысанаға алынуы халықаралық энергетикалық әрі экономикалық ортада үлкен алаңдаушылық туғызбай қоймайды. Қалыптасқан жаңа жағдай енді шындыққа айналды. Сондықтан оған барынша салмақты әрі ұтымды түрде бейімделудің жолдарын ойластыру қажет.
Ормуз бұғазы – әлемдік мұнай жеткізілімінің шамамен 30 пайызы мен сұйытылған табиғи газдың (СПГ) 25 пайызы өтетін стратегиялық тар өткел.
Спорт – экономикалық дамудың маңызды факторы
Қазіргі заманғы спорт әлдеқашан жарыс пен дене шынықтыру шеңберінен шығып кетті. Бүгінде ол өндіріс, қызмет көрсету, медиа, технология, туризм және түрлі іс-шараларды қамтитын құрылымданған экономикалық салаға айналды. World Economic Forum деректеріне сәйкес, жаһандық спорт экономикасының жылдық табысы қазірдің өзінде шамамен 2,3 трлн АҚШ долларына жетіп, тұрақты түрде өсіп келеді. Болжам бойынша, 2030 жылға қарай бұл көрсеткіш жылына 3,7 трлн АҚШ долларына дейін ұлғаяды. Қазіргі таңда бұл индустрия тек тұтынушылық сұранысты көрсетіп қана қоймай, сонымен қатар жаңа жұмыс орындарын қалыптастырып, инвестициялық активтерді, мәдени капиталды және қоғамның әлеуметтік тұрақтылығын нығайтуға ықпал етеді.
БЖЗҚ қаражатын тіс емдеуге жұмсау: жаңа жүйе ескі олқылықтарды жоя ала ма?
Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан (БЖЗҚ) қаражатты заңсыз иемдену бойынша қозғалған қылмыстық істер көпшіліктің есінен шығып кеткендей. Кейбір жағдайларда азаматтарға бар тістерінен де көп тіс «қалпына келтірілді» деп көрсетілген құжаттар рәсімделгені туралы деректер бар.
Қазақстандағы гүл шоқтарының айналымы
Біз қазіргі экономикалық жағдайдағы мерекелік дәстүрлердің өзгеру кезеңіне куә болып отырмыз. Тіпті, үнемдеу дәуірі десек те болады. Гүл енді тек көңіл бөлудің немесе романтиканың белгісі ғана емес, қысқа мерзімде пайда әкелетін «өтімді тауарға» айналғандай.
Қазақстан ирандық босқындарды қабылдауға дайын ба?
Егер босқындар легі Қазақстан бағытына қарай бет алса, мемлекет оларды қабылдауға және орналастыруға институционалдық тұрғыдан қаншалықты дайын екенін қалай бағалайды?
Таңдамалы гуманизм
Неге заң шығарушылар шетелдегі соғысқа әлеуметтік қиындықтар салдарынан қатысқан азаматтарға түсіністікпен қарауға тырысады, ал ел ішінде жасалған ұрлық немесе тонау сияқты қылмыстарға қатысты мұндай көзқарас байқалмайды деген пікір де бар. Таңдамалы гуманизм қоғам үшін тәуекелі жоғары үрдіске айналуы мүмкін.
Дубайдағы мүлік дауы: депутат Бас прокуратураға жүгінбек
Қазіргі қоғамдық пікірдің назарында бюджет тапшылығы мен әлеуметтік мәселелер тұр. Сондықтан Дубайдағы элиталық жылжымайтын мүлік қоғамда белгілі бір қайшылық тудырып, әлеуметтік теңсіздіктің белгісі ретінде қабылдануы мүмкін.
Референдумнан геосаясатқа дейін: Қажыгелдин BILD-та не айтты?
Өте қызық сұхбат, сондықтан оқырмандарға барынша мұқият тыңдауды ұсынамыз: бұл — Ресейшіл де емес, Тоқаевшыл да емес аналитика. Бұл — бүгінгі геосаяси ахуалды, Қазақстан мен Ресейдегі жағдайды байсалды әрі шынайы бағалауға арналған талдау. Шынымен ерекше уақытта өмір сүріп жатырмыз!
Жер мен жер қойнауы халыққа тиесілі, ал көмір ше?
БАҚ-та тараған үкіметтің екінші атом электр станциясын салу орны бойынша шешім қабылдағаны жөніндегі ақпаратта атом энергетикасына тікелей қатысы жоқ, бірақ назар аударуға тұрарлық тағы бір дерек келтірілед
Конституцияны жаңарту: демократиялық реформа ма, әлде билікті нығайту тетігі ме?
«Просто журналистика» YouTube-арнасында жүргізуші Лұқпан Ахмедьяров «Тоқаев Конституцияны не үшін өзгертпек?» деген сауалды күн тәртібіне шығарды. Автор бұл мәселені кеңірек қоя отырып, Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың билікке келгеннен бері үшінші рет референдум бастамасын көтеруінің себептерін талдайды.
Орта державалардың оянуы
«Үлкен державалардың өзара түбегейлі араздасып алғаны соншалық, соның нәтижесінде Орталық Азия елдерін бір-біріне жақындасуға өздері итермелеп отырғандай әсер қалдырады. Бұл тек бізге ғана қатысты емес. Давостағы сөзінде Канада премьер-министрі де осыған ұқсас ой айтты: ол орта деңгейдегі мемлекеттерді “үлкендердің” соққысын үнсіз көтере бермей, бірігіп, өз ұстанымын қорғауға шақырды.
Пафосқа толы көшбасшылық
Егер Энергетика министрлігінің қазіргі уақытта (және ЖЭК енгізілген барлық жылдар бойы) түсініксіз себептермен танытылмай отырған ерік-жігері болса және «баламалы» генерация диспетчерлік кестедегі басқа қатысушылармен тең жағдайға қойылса, онда оны насихаттаушылардың пафосы айтарлықтай бәсеңдер еді. Сонымен бірге тарифтердің өсуі де тоқтар еді.
Франция Қазақстан уранына қызығушылық танытып отыр
Франция президентіне бұл мәселе жөнінде дұрыс ақпарат берілмеген сияқты. Шын мәнінде Ресей әлемдегі уран өндірісінің 40 пайызын емес, шамамен 5–10 пайызын ғана қамтамасыз етеді. Алайда байытылған уранды жеткізу бойынша Ресейдің үлесі әлдеқайда жоғары — шамамен 35 пайыз.
Ішкі көші-қон күшейді: Қазақстанда жаңа демографиялық карта қалыптасуда
Қазақстан біртіндеп экономикалық өсімнің негізгі нүктелері бірнеше ірі қалада шоғырланатын модельге қарай бет алып келеді. Ал қалған аумақтар демографиялық және еңбек ресурстарының резерві ретінде қалып қоюы ықтимал.
Су қауіпсіздігі мәселесі: сарапшылардың көзқарасы
Институт су мәселесін 2000-жылдардың ортасынан бері тұрақты түрде көтеріп келеді. Мәселен, 2012 жылы ҚСЗИ-дің «Орталық Азия және Каспий өңірі: тәуекелдер, сын-қатерлер және қауіптер» атты кітабы жарық көрді.
18% деңгейіндегі базалық мөлшерлеме: Ұлттық банк жауабы
Ұлттық банк базалық мөлшерлемені өзгеріссіз қалдыру туралы шешімін түсіндіре отырып, баға өсімін уақытша баяулатуға әсер еткен бірқатар факторларды атап өтеді. Бұлар – әдетте қатаң ақша-несие саясаты қолданылған кезде пайдаланылатын стандартты құралдар.
Shell Қазақстандық нарықтан кеткен жоқ
Біздің ойымызша, Shell компаниясының қатысуымен жаңа геологиялық барлау жобасы туралы жаңалық мұнай алыбының Қазақстанды әлі де болашағы бар нарық ретінде қарастыратынын көрсетеді.
ЕАЭО қауіпті жүк тасымалын жеңілдетпек
ЕАЭО аясында қауіпті жүктерді тасымалдауға рұқсат беру тәртібі халықаралық логистикадағы ең қатаң реттелетін салалардың бірі болып саналады. Мұның өзіндік себептері де бар.
Астана – «қысымсыз ықпал» рейтингіндегі өңірлік көшбасшы
Әлемдік рейтингте 82-орынды жоғары көрсеткіш деп айту қиын. Дегенмен Орталық Азияда көш бастап тұрғаны Қазақстанның дипломатиялық, экономикалық және мәдени әлеуеті белгілі бір деңгейде қалыптасқанын көрсетеді.
Түркі мемлекеттері ұйымы Таяу Шығысқа қатысты декларация қабылдады
Түркия үшін Таяу Шығыс – геосаяси мүдделері тоғысатын маңызды аймақ болса, Әзербайжан үшін бұл өңір негізгі одақтасына саяси қолдау білдіретін кеңістік ретінде қарастырылады. Ал Орталық Азия мемлекеттері үшін жағдай біршама өзгеше.
ЕАЭО БҰҰ-мен тәжірибе алмасуда
Алғаш қарағанда бұл кездесу ЕАЭО мен БҰҰ арасындағы диалогты ілгерілетуге бағытталған дипломатиялық қадам сияқты көрінеді. Алайда аталған құрылымдар арасындағы ынтымақтастық бұрыннан қалыптасқан.
Қоныс аударушылар үшін жаңа кедергілер
Егер біз мәселені дұрыс түсінген болсақ, Қазақстанның мемлекеттік органдары көрші елдердің қолданыстағы құжат айналымын толық ескермей, елге қоныс аударғысы келетін адамдар үшін рәсімдерді едәуір қиындататын бұйрық қабылдаған болуы мүмкін. Мұндай бюрократиялық сәйкессіздік кездейсоқ пайда болып, тез арада түзетілуі де ықтимал.
Газадан «Бейбітшілік кеңесіне» дейін: жаһандық басқару қағидалары қалай қайта қалыптастырылуда
Дональд Трамптың 2025 жылғы қазанда ұсынған Газа секторындағы оқ атуды тоқтату жоспары дипломатиялық серпіліс және аймақтағы қирауды тоқтатудың соңғы мүмкіндігі ретінде таныстырылды. Бұл жоспар қақтығысушы тараптардың қолдауына ие болып, БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесі тарапынан мақұлданды. 2025 жылғы 17 қарашада он үш мемлекет Газа секторында Халықаралық тұрақтандыру күштерін (ХТК) құру туралы американдық резолюцияны жақтап дауыс берді. Ресми түрде бұл бастама бейбіт тұрғындарды қорғауды, гуманитарлық көмек жеткізуді және палестиналық қауіпсіздік күштерін даярлауды көздеді. ХТК бақылау орнатқаннан кейін Израиль әскерін шығаруы тиіс болатын, ал гуманитарлық қалпына келтіру жұмыстарын басқару жаңа өтпелі орган — Бейбітшілік кеңесіне беріледі деп жоспарланды.
«Алдағы 100 жыл» — Фридман болжамы
XXI ғасырдың ортасы мен екінші жартысына қатысты жасалған біздің болжамдарымыз екі негізгі факторды — Тарихтың құрылымдық жүйесі мен Халықтың этногенетикалық ахуалын өзара үйлестіре пайдалану тұжырымдамасына негізделген. Осы факторлардың әрқайсысы тарихи деректердің ауқымды көлемінде жеке-жеке тексеруден өтті. Сонымен қатар, нақтыланған кейбір қарапайым жағдайларда бұл факторларды бірлесе қолданудың оң нәтиже берген мысалдары бар. Дегенмен, мұның бәрі жаңа әдіснаманы пысықтау жолындағы алғашқы сынақ қадамдары ғана.
«Тарих флейтасы» және өркениеттер
Ресейдің жеке дара өркениет екені бүгінде жалпыға ортақ мойындалған факт. Бұл орайда әңгіме ежелгі Орыс жазығындағы Русь емес, Алтын Ордаға тәуелді болған Мәскеу княздігінен бастау алатын қазіргі Ресей мемлекеті жайында болып отыр. Өркениет ретінде Ресей Еуропа, АҚШ, Қытай, Үндістан және ислам әлемімен терезесі тең ықпалға ие. Ол батыс елдерімен бірге «Жаһандық Солтүстікті», ал шығыс пен оңтүстік алпауыттарымен «Жаһандық Оңтүстік» жүйесін құрайды. Ресей өркениетінің әмбебап сипаты оның Еуразия құрлығындағы стратегиялық орнына байланысты. «Хартлендте» (дүниенің кіндігінде) орналасуы оны әлемдік геосаясаттың бел ортасына шығарды.
Ресей империя ма?
Жоғарыда жалпы сипатта қарастырылған Қытай, Үндістан, АҚШ және Еуропа — әкімшілік, шаруашылық-экономикалық, әлеуметтік-мәдени (және өзге де) дербестік деңгейі жоғары ірі автономды құрылымдардан тұратын, айқын империялық сипаттағы бірлестіктер болып табылады. Олар бюрократиялық қолданыста қалай аталса да — штаттар, провинциялар, республикалар және т.б. — мәні жағынан Еуропадағы ұлттық мемлекеттерге ұқсас, әртүрлі ерекшеліктері бар, ресми империялық құрылымдардың құрамына кіретін ішкі мемлекеттік бірліктер болып саналады.
Болашаққа бағдар. II бөлім
Тарихи және этногенетикалық үдерістерді бір арнада қарастыру өткен мен бүгінді тереңірек түсінуге ғана емес, болашаққа да белгілі бір мағынада «артқа қарап» өмір сүруге мүмкіндік береді. Өйткені болашақтың нобайы өткеннен бастау алады: бейтаныс жолмен келе жатып, тұман арасынан кенеттен алыстағы қаланың сұлбасы көрінгендей әсер қалдырады.
Мұндай «сфералық көзқарас» нақты бір нүктеге шоғырланбағандықтан, ұсақ-түйек детальдарды айқындап бере қоймас.
Баспасөз еркіндігі мен ұлттық қауіпсіздік: Ақмарал Баталованың Дэвид Томасқа берген сұхбаты
Журналистер, сарапшылар мен авторлар өз мәтіндерін блог немесе жаңалықтар бюллетені түрінде жариялайтын Substack платформасында Дэвид Томастың (David Thomas) қызықты мәтіні жарық көрді. Ол қазақстандық журналист, Таяу Шығыс бойынша сарапшы Ақмарал Баталовадан сұхбат алған.
Бешпармақ. Инженер толғанысы.БАТЫС ЖОРЫҒЫ
1235-жылы Оқытай Ханның басшылығымен Құрылтай өтіп, онда Мәңгі Елдің Орыс Мәселесі бойынша іс-қимыл жоспары мен екі стратегиялық әскери операциядан тұратын Батыс Жорығы туралы тарихи шешім қабылданды. Батыс Жорығының бірінші бөлігі «Русьті құтқару операциясы» деп аталды. Қасиетті Рим империясының Русьті басып алуына жол бермес үшін, оның алдын орап, Русьтің барлық қала-мемлекеттерін аралап, жағдайды ұғындырып, дипломатиялық үгіт жүргізіп, Мәңгі Ел Федерациясының құрамына кіргізіп, келісімдерге қол қойдырып алу керек.
Бешпармақ. Инженер толғанысы. ЕУРОПА ОДАҒЫНЫҢ РУСЬТІ КҮЙРЕТУІ
Қазақтардың Жаппай Қоныс аударуы қызған шақта, яки, 1235-жылы өткен Мәңгі Ел Құрылтайында Еуропаны бағындыру мақсатындағы әйгілі Батыс Жорығы туралы шешім қабылданды. Көркем әдебиетте бұл туралы: Жеңіс Хан көзі тірісінде «соңғы теңізге жорыққа шығуды» армандаған, қайтыс болған соң, ұрпақтары оның сол арманын орындағысы келіп, әлгі жорыққа аттанған... дегендей мәнде жазылады, сол орайда небір романтикалық ертегілер де шығарылады.
Бешпармақ. Инженер толғанысы.ТАРТАРИЯ, ТАТАРЛАР ЖӘНЕ ГАМБУРГЕР
«Татар-моңғол езгісі» терминіндегі «моңғол» ұғымының анығына жеткендіктен, бірден «татарлар» ұғымын да қарастыруымыз қажет. Бұнда да небір қызықтарды ұшыратамыз.баршамызға белгілі, 5-ші ғасырда құл иеленуші Рим Империясы Еділ патша (Аттила) бастаған ғұндардың сұрапыл шапқыншылығынан күйреді. Сөйтіп, Еуропада анағұрлым озық феодалдық құрылысқа негізделген, кейін заманауи еуропалық елдерге үлгі болған көптеген қоғамдар пайда болды.
Бешпармақ. Инженер толғанысы. ҚАЗІРГІ МОҢҒОЛДАР. АРИФМЕТИКАЛЫҚ АҚИҚАТ
Бразил-ия немесе Итал-ия деген сияқты, орыстар бұрмалап, «Монғол-ия» деп атап кеткен Мәңгі Елдегі қазақ руларының ескі жұртына (яғни, босап қаған жерлерге) біртіндеп тегі мен тілдік тобы жағынан тұңғыстар мен буряттарға жақын оңтүстік Сібірдің шағын халха, чахар және ойрат тайпалары қоныстанды. Әлемнің әр түкпірінен ұлан-ғайыр Солтүстік және Оңтүстік Америка құрлықтарына көшіп барған жүздеген ұлт өкілдерін «америкалықтар» деп атайтынымыз сияқты, олар да тұрғылықты жер атауы бойынша «моңғолдар» деген жаңа есімді еншіледі.
Көп оқылғандар
Қытай 2024 жылы экспорттаған таза энергия технологиялары жаһандық СО₂ шығарындыларын 1%-ға қысқартуға мүмкіндік береді
МӘСКЕУ. 25 шілде. ИНТЕРФАКС – 2024 жылы Қытай Халық Республикасы экспорттаған күн панельдері, электр көліктері және жел турбиналары сынды таза энергия көздеріне арналған технологиялар...
Шыдамның да шегі бар
АҚШ Мемлекеттік хатшысы Марко Рубионың мәлімдеуінше, 2025 жылғы 1 шілдеден бастап USAID — АҚШ-тың Халықаралық даму агенттігі — шетелдік көмек бағдарламаларын ресми түрде тоқтатады. Бұл туралы RBC.ru басылымы хабарлады.
«Аумақтық қорғаныс туралы» заң – Қазақстанның әскери құрылымындағы жаңа кезең
Қазақстан Республикасының мемлекеттік жүйесі үшін үлкен сын-тегеурін. Себебі бұл мәселеде кеңестік кезеңдегі тәжірибеге сүйену мүмкін емес. Кеңес Одағында аумақтық қорғаныс жүйесі мүлде болмаған.
Тәуелсіз шешім қабылдау — әр мемлекеттің құқығы
«Кейбір отандастарымыз үшін Ресейге кірудің жаңа рәсімдері күтпеген жаңалық болды. Қазақстан азаматтары Ресейге түрлі мақсатпен жиі қатынайды — бизнес, туризм, емделу. Әсіресе шекара маңындағы өңірлер арасындағы байланыс қарқынды. Дегенмен, шетел азаматтарының елге кіруі, ел аумағында болу тәртібі және жалпы көші-қон саясаты — әр мемлекеттің толыққанды егемендік құқығы.
Кері байланыс
Бүгінгі назарда
Ақша-несие саясаты: Ұлттық банк қай бағытта бара жатыр?
Бір ай бұрын, 8 қыркүйекте, Президент Қасым-Жомарт Тоқаев халыққа Жолдауында мынадай тапсырма берген еді: «Бүгінде ең өзекті мәселе – жоғары инфляция. Ол экономикалық өсімнің нәтижесін де, халық табысының артуын да “жеп қойып” отыр… Біз бұл макроэкономикалық тұйық шеңберден шығуымыз керек. Үкімет пен Ұлттық банк – біртұтас команда ретінде әрекет етуі тиіс. Қазір жауапкершілікті бір-біріне ысырып, тартысатын уақыт емес».Ұлттық банк Ақша-несие саясаты комитеті ащы болса да шындықты жасырмай айтты:
«Экономиканың өсу қарқыны жоғары болғанымен, инфляцияның үдеуі халықтың нақты табысын төмендетіп отыр. Бұған қоса, Ұлттық банктің ресми мәлімдемесінде атап өтілгендей, «экономика сегіз айдың ішінде 6,5 пайызға өсіп, соңғы 14 жылдағы ең жоғары көрсеткішке жетті».
Джеки Чан Алматыда: жаңа фильмге локация таңдалды
Sаlem Entertainment компаниясының кеңсесінде әлемдік кинематографияның аңызы – актер, сценарист, режиссер және продюсер Джеки Чанмен жұмыс кездесуі өтті. Біз ауқымды бірлескен жобаны іске асыруға кірістік. Алматыда болған уақытында Джеки Чан біздің командамен бірге алдағы картинаның түсірілім өтетін орындарын таңдады. Фильмнің негізгі бөлігі Қазақстанда түсірілмек. Жобаның толық мәліметтері әзірге жария етілмейді. Дегенмен, алдағы уақытта көрермендерді ауқымды әрі әсерлі туынды күтуде. Жаңалықтарымызды қадағалап отырыңыздар — қызықтың бәрі алда.
Тоқаев: Парламенттік реформаның мақсаты – Сенатты тарату емес, өкілді билік тармағын жаңғырту
Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев парламенттік реформаның түпкі мақсаты Сенатты тарату емес, бүкіл өкілді билік тармағын терең түрлендіру екенін мәлімдеді.
Мәскеу мен Вашингтон келіссөзге ашық екенін мәлімдеді
Кремль Ресей мен АҚШ саммиті «болмай қалды» деп есептемейді. АҚШ президенті Дональд Трамп мұндай кездесудің болашақта өту мүмкіндігін жоққа шығармайтынын айтқан, ал бұл көзқарасты Ресей президенті Владимир Путин де қолдайды.
Он күн бойы оқырман назарында
Ұлттық қорды басқарудағы жаңа үрдіс
Жағымды жаңалықтардың да болғаны маңызды. Әсіресе Ұлттық қордың көлемі 2029 жылға қарай 100 млрд долларға жетуі тиіс екені айтылғанда, бюджет тәртібінің қалыптасуы туралы сөз қозғауға негіз бар.
Shell Қазақстандық нарықтан кеткен жоқ
Біздің ойымызша, Shell компаниясының қатысуымен жаңа геологиялық барлау жобасы туралы жаңалық мұнай алыбының Қазақстанды әлі де болашағы бар нарық ретінде қарастыратынын көрсетеді.
Спорт – экономикалық дамудың маңызды факторы
Қазіргі заманғы спорт әлдеқашан жарыс пен дене шынықтыру шеңберінен шығып кетті. Бүгінде ол өндіріс, қызмет көрсету, медиа, технология, туризм және түрлі іс-шараларды қамтитын құрылымданған экономикалық салаға айналды. World Economic Forum деректеріне сәйкес, жаһандық спорт экономикасының жылдық табысы қазірдің өзінде шамамен 2,3 трлн АҚШ долларына жетіп, тұрақты түрде өсіп келеді. Болжам бойынша, 2030 жылға қарай бұл көрсеткіш жылына 3,7 трлн АҚШ долларына дейін ұлғаяды. Қазіргі таңда бұл индустрия тек тұтынушылық сұранысты көрсетіп қана қоймай, сонымен қатар жаңа жұмыс орындарын қалыптастырып, инвестициялық активтерді, мәдени капиталды және қоғамның әлеуметтік тұрақтылығын нығайтуға ықпал етеді.
Ханзада Пехлеви мен пранкерлер
Атақты пранкерлер Вован мен Лексус бұл жолы Ирандағы соғысқа қатысты өзекті тақырыпта сөйлесіп, 1979 жылғы Ислам революциясы кезінде тақтан тайдырылған шахтың ұлы, ханзада Реза Пехлевимен байланысқа шықты.
Еуразия24 – геосаяси, экономикалық, тарихи, қоғамдық және мәдени процестерді қамтитын Еуразия аймағындағы маңызды оқиғаларды көрсететін сенімді ақпараттық-талдамалық сайт-агрегаторы. Біз оқырмандарға ең өзекті, шынайы әрі жедел ақпарат ұсынамыз. еуразия24, Еуразия 24, евразия 24 немесе Eurasia 24 атауларымен танымал болған біз – Еуразия жаңалықтарын қадағалап, бүгінгі үдерістердің логикасын түсінгісі келетіндер үшін бағыт-бағдармыз.