АСТАНА. 11 қараша. ИНТЕРФАКС-ҚАЗАҚСТАН – Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев еліміздегі алғашқы атом электр станциясының (АЭС) салынуын Қазақстан мен Ресей арасындағы энергетика саласындағы ынтымақтастықтың тірек жобасы деп атады.
Мемлекет басшысы Мәскеуге жасайтын мемлекеттік сапары қарсаңында «Российская газета» басылымында жарияланған «Мәңгілік достық – халықтарымыз үшін бағыт-бағдар» атты авторлық мақаласында энергетика саласының екіжақты қатынастарда ерекше орын алатынын атап өтті.
«Біз бірлескен күш-жігермен Ресейдің энергия ресурстарын Қытай мен Орталық Азия елдеріне үздіксіз тасымалдауды қамтамасыз етіп отырмыз. Ауқымды энергетикалық нысандарды салу және жаңғырту жұмыстары жүргізілуде. Бұл ретте еліміздегі алғашқы атом электр станциясының халықаралық консорциумның, соның ішінде “Росатом” мемлекеттік корпорациясының қатысуымен салынуы – сөзсіз тірек жоба болмақ», – деді Президент.
Оның айтуынша, АЭС құрылысы Қазақстанға уран өндіруден бастап электр энергиясын өндіруге дейінгі ядролық отын циклын толық жабуға мүмкіндік береді.
«Сонымен қатар, бұл жоба технологиялар трансфертіне, білікті мамандарды даярлауға, жаңа жұмыс орындарын ашуға, машина жасау және аспап жасау сынды іргелес салаларды дамытуға жол ашады», – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
2024 жылы қазақстандықтар референдумда атом электр станциясының құрылысын қолдаған болатын. АЭС-ті ресейлік “Росатом” компаниясы салады. Компания Қазақстанмен ВВЭР-1200 типіндегі екі энергия блогын салуға арналған «жол картасына» қол қойған. Құрылыстың ұзақтығы шамамен 11 жылға созылады, жоба 2035–2036 жылдары аяқталуы мүмкін. Бұл мақсатта Ресей тарапынан экспорттық мемлекеттік қаржыландыру тарту мәселесі қарастырылып жатыр.
АЭС құрылысын салу кезінде шамамен 10 мыңға дейін жұмысшы қажет болады, ал станция іске қосылғаннан кейін тұрақты түрде 2 мыңға жуық адам жұмыс істейді. Атом энергиясы жөніндегі агенттік алғашқы АЭС-ке атау беру үшін қазан айының ортасына дейін конкурс өткізуді жоспарлап отыр.
Зерттеу жұмыстары 8 тамызда Балқаш маңындағы Үлкен кенті аумағында басталды. Алдын ала іздестіру жұмыстары барысында “Росатом” мамандары Жамбыл ауданы аумағындағы кемінде үш учаскені зерттеуде. Бұл үшін тереңдігі 30-дан 120 метрге дейінгі елуге жуық ұңғыма бұрғыланады. АЭС-тің нақты орналасатын жері гидрогеологиялық ерекшеліктері, сейсмикалық тұрақтылық көрсеткіштері және басқа да параметрлер негізінде анықталады.
