КазТАГ агенттігінің хабарлауынша, Мәжіліс депутаты Азат Перуашев журналистерге қатысты қысым жағдайында Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 274-бабын (көрінеу жалған ақпарат тарату) қылмыстық сипаттан шығару мәселесінің өзектілігі артқанын мәлімдеді. «Соңғы кездегі оқиғалар аталған мәселені қайта қарау қажеттігін көрсетіп отыр. Бұл тақырыпқа қайта оралу қажет деп есептеймін», – деді депутат жұма күні Үкімет отырысында. Еске сала кетейік, Қылмыстық кодекстің 274-бабына сәйкес, көрінеу жалған ақпарат таратқаны үшін айыппұлдан бастап жеті жылға дейін бас бостандығынан айыру жазасы көзделген. Сонымен қатар депутаттың айтуынша, егер журналист тікелей эфир барысында өзге тұлғалардың пікірін жеткізсе, онда мұндай ақпараттың мазмұны үшін жауапкершілік оны таратқан адамдарға жүктелуі тиіс. Бұл ретте журналист ақпарат көздерінің анықтығын тексеруге міндетті екені де атап өтілді.
Еуразия24 пікірі:
Қылмыстық кодекстің 274-бабын қылмыстық сипаттан шығару мәселесі бүгінде тек журналистерге ғана қатысты емес. Бұл – әлеуметтік желілерде пікір білдіретін барлық азаматтарға тікелей қатысты мәселе. 2023 жылдан бастап Қазақстанда әлеуметтік желі қолданушылары іс жүзінде бұқаралық ақпарат құралдарына теңестірілді. Осыған байланысты кез келген пайдаланушы «ақпарат таратушы» ретінде қарастырылып, тиісінше қылмыстық жауапкершілік субъектісіне айналуы мүмкін. Аталған бапта жеті жылға дейін бас бостандығынан айыру жазасының көзделуі, сонымен қатар «қате», «пікір» және «жалған ақпарат» ұғымдарының ара-жігі нақты айқындалмағаны құқық қолдану тәжірибесінде күрделі мәселелер туындатуы ықтимал. «Көрінеу» немесе қасақана әрекетті дәлелдеу көбіне субъективті бағалауға тәуелді екені де назар аудартады. Ақпараттық кеңістікті реттеуге бағытталған кез келген шарада жауапкершілік пен жаза арасындағы теңгерім сақталуы тиіс. Қате немесе даулы ақпарат жариялау әрекеті бас бостандығынан айыру сияқты қатаң санкциялармен теңестірілмеуі қажет. Мемлекет үшін ақпараттық ағындарды шектеу немесе бақылау орнату оңайырақ болуы мүмкін. Алайда азаматтардың өз пікірін ашық білдіру мүмкіндігі шектелсе, қоғам мен билік арасындағы диалог әлсірейді. Осы тұрғыда 274-бап бір жағынан жалған ақпараттың таралуына тосқауыл қою құралы ретінде қарастырылса, екінші жағынан сөз бостандығына ықпал ететін тетікке айналып отыр. Қазіргі жағдайда бұл норма цифрлық кеңістікті реттеудің маңызды, әрі даулы құралдарының бірі болып қалыптасуда.
