Эксклюзив

Астанада салық түсімдерінің өсуі және бизнес-ортаның «табиғи жаңаруы» туралы серпінді есептер жариялануда. Осы кезеңде Қазақстандағы шағын және орта бизнес (ШОБ) соңғы онжылдықтағы ең күрделі кезеңдердің бірін бастан өткеріп отыр. 2026 жылдың бірінші тоқсанында жеке кәсіпкерлердің жаппай жабылуына қатысты пікір білдірген Премьер-Министрдің орынбасары Серік Жұманғарин бұл үдерісті «құрылымдық өзгерістер» және өзін-өзі жұмыспен қамтығандарды заңдастырумен байланыстырады. Алайда мұндай оптимистік риториканың астарында алаңдатарлық үрдістер байқалады: ел экономикасының өсімі барған сайын мұнай секторына тәуелді бола түсуде, ал нақты (шикізаттық емес) сектор жаңа салықтық әкімшілендірудің қысымы мен «голланд дерті» салдарынан елеулі қиындықтарға тап болып отыр.

Дональд Трамптың Иранға қатысты саяси бағыты күтпеген салдарға әкеліп, оның айналасында қарсы күштердің шоғырлануын күшейтті. Нәтижесінде онымен текетіреске баруға дайын топтардың қатары көбейгені байқалады. Осындай топтардың ішінде USAID агенттігінің бұрынғы қызметкерлері де бар. Кезінде жайлы жұмыс істеп, жоғары жалақыға кенеліп келген олардың көбі бүгінде (Америка өлшемдерімен алғанда) әлеуметтік тұрғыдан төменгі сатыға түсіп қалды. Әлеуметтік заңдылықтарды ескерсек, мұндай топтың ішінде радикалды қадамдарға баруға дайын адамдардың табылары анық.

Белгісіз соғыс – АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы агрессиясынан кейін ерекше өзектілікке ие болған заманауи әлемнің күрделі мәселесі. 1945 жылы негізі қаланған ескі әлемдік тәртіп дағдарысқа ұшырағанымен, өз өміршеңдігін әлі жойған жоқ. Мемлекеттердің бір-біріне зымырандар мен ұшқышсыз ұшу аппараттары арқылы соққы беруіне қарамастан, соғысты ресми түрде жариялаудан бас тартуы кейіннен бейбіт келісімдер жасасуға кедергі келтіреді. Осыған байланысты, Вашингтон мен Тегеран арасындағы екі апталық бітімгершілік (ресми түрде 21 сәуірде аяқталды) секілді қисынсыз жағдайлар орын алуда. Іс жүзінде бұл бітім орындалғанымен, құқықтық тұрғыдан соғыс жағдайы тіркелмеген болатын.

Депутаттық корпус аграрлық саясаттағы жүйелі кемшіліктерге байланысты Үкімет жұмысын кезекті рет сынға алды. Бір топ сенатор Премьер-министрдің алдына қордаланған мәселелер тізімін жайып салды. Олардың қатарында несие беру кезіндегі бюрократиялық кедергілер мен мемлекеттің фермерлер алдындағы субсидиялар бойынша миллиардтаған қарызы бар. Өз кезегінде Олжас Бектенов атқарылып жатқан жұмыстарға «цифрлық оптимизм» тұрғысынан баға берді. Алайда, егер мемлекет қабылдаған шаралар іс жүзінде тиімді жұмыс істегенде, агроөнеркәсіп кешені созылмалы масылдықтан арылып, әлдеқашан қарқынды даму жолына түсер еді. Осы орайда, «20 жылдық мемлекеттік қолдауға қарамастан, ауыл шаруашылығы неге әлі күнге дейін өз аяғына нық тұра алмай келеді?» деген заңды сауал туындайды.

Қазақстанда Ресей киносы фестивалінің ұйымдастырылуы Қазақстан мен Ресей арасындағы мәдени өзара ықпалдастықтың бүгінгі күні де маңызын сақтап отырғанын, оған деген қоғамдық қызығушылықтың жоғары екенін және көрермен тарапынан кең қолдауға ие екенін дәлелдеді. Кино өнері адамдарды жақындастырып, ашық пікір алмасуға, кәсіби тәжірибе және шынайы әсерлермен бөлісуге мүмкіндік беретін тиімді алаң екенін тағы бір мәрте көрсетті.