ҚР Терроризмге қарсы орталығы хабарлайды: «Жасөспірімді теріс ағымға тарту үшін міндетті түрде агрессивті ұрандар қолданылмайды. Бәрі бір қарағанда еш күдік тудырмайтын орман көрінісінен, жаттығу туралы бейнероликтен, дұрыс тамақтану жөніндегі кеңестен немесе ежелгі дәстүрлер жайлы материалдан басталуы мүмкін. Әлеуметтік желілер жасөспірімдерге ақпаратты көбіне бейнелер арқылы ұсынады. Әдемі көріністер мен белгілі бір ортаға тиесілі болу сезімі ұзақ мәтіндерге қарағанда олардың қызығушылығын әлдеқайда жылдам оятады. Алғашында жасөспірімнің қызығушылығы ешқандай күдік тудырмауы мүмкін. Мәселен, ол спорт немесе экология туралы парақшаға жазылады. Әлеуметтік желінің алгоритмі оған мазмұны ұқсас басқа аккаунттарды ұсына бастайды. Олардың арасында минимализм, табиғатпен етене өмір сүру, жорықтар немесе дәстүрлі мәдениет туралы блогтар да кездеседі. Бастапқыда мұндай материалдардан еш қауіп байқалмауы мүмкін. Алайда уақыт өте келе олардың мазмұнында «қазіргі қоғам азғындаған», «қарапайым адамдар дұрыс өмір сүрмейді», «шынайы құндылықтарды тек біз ғана сақтап қалдық» деген түсініктер насихаттала бастайды. Осылайша сырттай тартымды көрінетін мазмұн жасөспірімнің дүниетанымы мен өзін белгілі бір топтың мүшесі ретінде қабылдауына ықпал ететін құралға айналады. Біртіндеп «біз ғана ақиқатты білеміз, өзгелер оны түсінбейді» деген түсінік қалыптасады. Әрине, спортпен шұғылдану мен дұрыс тамақтанудың экстремизмге еш қатысы жоқ. Қауіп осы қызығушылықтардың төңірегінде өзге көзқарастарды жоққа шығаратын, қатаң қағидаларға негізделген дүниетаным қалыптаса бастағанда туындайды».
Еуразия24 пікірі:
Әрине, мұндай ескертудің жөні бар. Дегенмен Қазақстанда кәмелетке толмағандардың экстремистік және террористік әрекеттерге тартылуы қаншалықты кең таралған? Бұл мәселенің бүкіл ел көлемінде көтерілуіне не себеп болды?
Ашық дереккөздердегі мәліметтерге сүйенсек, 2023 жылы үш жасөспірімнің экстремистік әрекетке қатысы бары анықталған. Ал 2024 жылдың қарашасында олардың саны беске жеткен. Өкінішке қарай, бұдан кейінгі кезеңге қатысты мәліметтерді таба алмадық.
Әрине, бұл сандар ел көлемінде алаңдаушылық туғызатындай жоғары емес. Алайда алдын алу шараларының нәтижесін де ескерген жөн. Жастардың радикалды ағымдарға бет бұру қаупін дер кезінде анықтап, тиісті шаралар қабылдаудың арқасында мұндай деректер аз тіркеліп отырған болуы да мүмкін.
Айта кетейік, 2025 жылы терроризмге қарсы комиссиялар кәмелетке толмағандар мен спортшылар арасында профилактикалық іс-шаралар өткізген. Онда өзге көзқарастарға төзбеушілік пен агрессия таныту, қоғамнан оқшаулану, адамның санасына ықпал етіп, оны өз мақсатына пайдалану және қауіпсіздікке қатер төндіретін әрекеттерге шақыру қауіпті идеологиялардың белгілері ретінде аталған.
Тағы бір ескеретін жайт, жасөспірімдердің жат әрі радикалды идеяларға қызығушылық танытуына отбасындағы көңіл бөлудің жеткіліксіздігі де себеп болуы мүмкін. Өзін өзгелерден ерекшелендіргісі келетін, жеке тұлға ретінде мойындалуға ұмтылатын жасөспірім үшін дәл осындай сезімді әдейі оятуға тырысатын орта тартымды көрінуі ықтимал. Ал экстремистік ұйымдарға жаңа адамдар тартуды көздейтіндер үшін бұдан қолайлы жағдай бар ма?
