Нью-Йорк. 29 желтоқсан. ИНТЕРФАКС – 2025 жылы АҚШ-та компаниялардың банкротқа ұшырау көрсеткіші өсіп, соңғы 15 жылдағы, яғни жаһандық қаржы дағдарысынан кейінгі ең жоғары деңгейге жетті, деп хабарлайды S&P Global Market Intelligence.
Жыл басынан қараша айының соңына дейін кемінде 717 компания өздерінің төлем қабілетсіздігін жариялаған. Бұл – өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 14%-ға артық, сондай-ақ 2024 жылдың бүкіл көрсеткішінен де жоғары (686 компания). Ал 2010 жылы банкроттық туралы 828 өтініш тіркелген болатын.
Бұл статистикада биржада сауда жасайтын, банкроттық туралы өтініш берген кездегі активтері немесе міндеттемелері кемінде 2 млн долларды құраған компаниялар және биржада тіркелмеген, бірақ активтері немесе міндеттемелері 10 млн доллардан асатын фирмалар қамтылған.
Инфляция, жоғары пайыздық мөлшерлемелер, сондай-ақ АҚШ президенті Дональд Трамп әкімшілігінің сауда саясаты америкалық компанияларға негізгі қысым жасаған факторлар ретінде аталды.
Ең көп банкрот тіркелген сала – өнеркәсіп. Бұл секторды қолдайтынын мәлімдеген Трамп әкімшілігіне қарамастан, шетелдік шикізат пен қосалқы бөлшектерге тәуелділіктің күшеюі саланың ең көп зардап шегуіне әкелді. Жыл басынан 11 ай ішінде 110 өнеркәсіптік компания банкрот деп танылып, бұл салада 70 мыңнан астам жұмыс орны қысқартылған.
2025 жылы тағы бір қиындыққа тап болған сала – тұрмыстық маңызы төмен тұтыну тауарларын өндіру (85 компания банкротқа ұшырады). Бұл сегментке бөлшек сауда желілері де кіреді. Олар өнім бағасының өсуіне байланысты не тауар құнын көтеруге, не шығынды өз есебінен жабуға мәжбүр болып, табыстылығын төмендетті.
Йель университеті жанындағы менеджмент мектебінің профессоры Джеффри Зонненфельд Washington Post басылымына:
«Бұл компаниялар қарапайым америкалықтардың сатып алу мүмкіндігі шектеліп отырғанын жақсы түсінеді. Олар кедендік алымдар мен жоғары пайыздық мөлшерлемелердің кері әсерін азайту үшін қолдан келгеннің бәрін жасауда, бірақ ресурстары шектеулі. Бағаны басқаруға қауқары бар компаниялар шығындарын уақыт өте тұтынушыға жүктейді. Ал қалғандары нарықтан кетеді», – деп пікір білдірді.
Cornerstone Research консалтингтік компаниясының дерегінше, 2025 жылдың бірінші жартыжылдығында банкроттық туралы өтініш берген 17 компанияның әрқайсысының қарыз мөлшері 1 миллиард доллардан асқан. Бұл – 2020 жылғы COVID дағдарысынан кейінгі ең жоғары көрсеткіш. Аталған компаниялардың қатарында At Home және Forever 21 сияқты бөлшек сауда бренді бар.
2025 жылы сонымен қатар келесі ірі компаниялар банкротқа ұшырады:
– Spirit Airlines (лоукостер, соңғы бір жылдың ішінде екінші мәрте);
– Nikola Corp. (электр жүк көліктерін өндіруші);
– 23andMe Holding (биотехнологиялық компания);
– iRobot (Roomba шаңсорғыштарын жасап, 2000-жылдардың басында нарықта төңкеріс жасаған).
