EconomyKZ порталының хабарлауынша, «Қазақстан халқының саны артып жатқанымен, елдің демографиялық кеңістігі тарылып келеді. Бір жыл ішінде Қазақстан халқы 212 мыңнан астам адамға көбейді. Алайда бұл көрсеткіштің астарында өзге үрдіс байқалады. Ел халқы статистика бойынша өсіп отырғанымен, тұрғындар негізінен бірнеше ірі қала төңірегіне шоғырланып келеді. Халық санының өсімі негізінен қалаларға тиесілі. Қала тұрғындарының саны 256 мың адамға артса, ауыл халқы керісінше 44 мыңнан астам адамға азайды. Бұл өзгерістің негізгі қозғаушы күші – туу деңгейі емес, көші-қон үдерістері. Астана, Алматы және Шымкент халықты тартатын негізгі орталықтарға айналып отыр. Тек елордаға бір жылдың ішінде таза көші-қон есебінен шамамен 90 мыңға жуық адам келген. Туу көрсеткіші жоғары оңтүстік өңірлер біртіндеп еңбек ресурстарын жеткізуші аймақтарға айналып барады. Ал солтүстік пен шығыс өңірлерде халық саны демографиялық тұрғыдан толықтырылмай азаюда. Нәтижесінде елдің жаңа демографиялық картасы қалыптасып келеді: бірнеше ірі агломерация өз ықпалын күшейтіп отыр, ал көптеген өңірлер біртіндеп тұрғындарын жоғалтып жатыр».
Еуразия24 пікірі:
Іс жүзінде бұл – урбанизацияның классикалық үдерісі, онда негізгі фактор ретінде ішкі көші-қон алға шығып отыр. Бұл құбылыс 2025 жылы іске асырылған 2025 жылға дейінгі аумақтық даму жоспарына және оның орнына қабылданған 2025–2030 жылдарға арналған өңірлік даму тұжырымдамасына қарамастан жалғасуда. Тоқырауға ұшыраған өңірлерде қандай жағдай қалыптасып отырғаны және мемлекет экономикалық тұрғыдан әлсіз облыстардағы ахуалды жақсартуға қалай тырысып жатқаны туралы біз бұған дейін кеңінен жазған болатынбыз. Ал әзірге қазақстандықтар жұмысқа орналасу мүмкіндігі жоғары, білім алуға және түрлі қызметтерге қолжетімділік кеңірек өңірлерге көшуін жалғастырып отыр. Бұл өз кезегінде демографиялық әрі экономикалық тұрғыдан өңірлер арасындағы теңгерімсіздікті күшейте түсуде. Іс жүзінде Қазақстан біртіндеп экономикалық өсімнің негізгі нүктелері бірнеше ірі қалада шоғырланатын модельге қарай бет алып келеді. Ал қалған аумақтар демографиялық және еңбек ресурстарының резерві ретінде қалып қоюы ықтимал. Егер дотацияға тәуелді, өзін-өзі толық қамтамасыз ету деңгейіне жете алмаған өңірлер орталық тарапынан тиімді қолдау алып, тұрғындар үшін сапалы өмір сүру жағдайын қамтамасыз етсе, мұндай модель әлеуметтік тұрғыдан үлкен қауіп тудырмас еді. Алайда Қазақстанда жағдай тек теледидардағы көріністердегідей ғана қолайлы. Ал шынайы өмірде, бұл туралы мемлекеттік өңірлік даму бағдарламаларында да айтылғандай, жағдай әлдеқайда күрделірек.
