«Российская газета» басылымы хабарлағандай: «Ашық Еуразиялық «Гауһар көбелек» киножүлдесін табыстау рәсіміне екі тәуліктен аз уақыт қалды. Жүлде иегерлерінің есімдері 12 қарашада Мәскеудегі Никита Михалковтың «Мастерская «12»» театрында жарияланады». Рәсім өтетін орынның таңдалуы кездейсоқ емес. Өйткені Кинематография өнері академиясын құру бастамасын көтерген де Никита Сергеевич болатын. Ол киножүлдені Академия қызметінің ең жоғары жетістігі деп санайды. Никита Михалков үміткерлер қатарына ену үшін фильмдерде қандай тақырыптар қамтылуы керектігі жөніндегі сауалға да бірнеше рет жауап берген: «Ең алдымен, адамгершілік, өз елінің ұлттық мәдениетіне, діни құндылықтары мен дәстүрлеріне құрмет көрсету, жақсылық пен жамандықтың мәнін дұрыс түсіну мәселелері қозғалуы тиіс». (…) «Байқауға қатысушы елдердің географиясы өте кең. «Гауһар көбелек» киножүлдесіне Еуропа мен Латын Америкасынан бастап Азия мен Африкаға дейінгі әлемнің түрлі өңірлерінен туындылар ұсынылды», – деді Ресей мәдениет қорының бас директоры Елена Головнина. (…) Тағы қандай фильмдерге көңіл бөлген жөн? Ресейде ұйымдастырылатын кинофестивальдер бағдарламасына режиссер Фархат Шәріповтің «Эвакуация» атты қазақстандық фильмі бұған дейін де бірнеше рет енген. Аталған туынды 2026 жылғы Мәскеу халықаралық кинофестиваліне де қатысқан. Фильмдегі оқиға, Ресейдің екі туындысындағыдай, соғыс жылдарында өрбиді. Эвакуация кезіндегі аласапыранда Наталья қызынан көз жазып қалып, оны іздеу үшін Алматыға аттанады.
«Российская газета» басылымы сарапшылар кеңесінің қарауына ұсынылған фильмдердің толық тізімін жариялады:
«Август» – режиссерлері Никита Высоцкий, Илья Лебедев, Ресей
«Айтматов» – режиссері Каныбек Калматов, Қырғызстан
«Амаран» – режиссері Раджкумар Периасами, Үндістан
«В мечтах… живет любовь?» – режиссері Сара Розик, Мысыр
«В поисках истины» – режиссері Манзарали Шерали, Тәжікстан
«Великая Танви» – режиссері Анупам Кхер, Үндістан
«Великий Амир и донна Мария» – режиссері Елкин Туйчиев, Өзбекстан
«Время, когда мы понимаем, что уходим» – режиссері Чэнь Сычэн, Қытай
«Встретимся в день затмения» – режиссері Ле Тхьен Вьен, Вьетнам
«Город Гэчжи» – режиссері Кун Шэн, Қытай
«Граждане крыши» – режиссері Гульшат Смагулова, Қазақстан
«Далекая Гоби» – режиссері Урантуяа Отгонбаатар, Моңғолия
«Дерево судьбы» – режиссері Сagextалых Байрамов, Түрікменстан
«Добро пожаловать в Пенджаб» – режиссері Шехзад Рафик, Пәкістан
«Дочь леди феи» – режиссері Алиреза Мотамеди, Иран
«Заказ» – режиссері Дастан Мадалбеков, Қырғызстан
«Здесь был Юра» – режиссері Сергей Малкин, Ресей
«Калки, 2898 год нашей эры» – режиссері Наг Ашвин, Үндістан
«Классная» – режиссері Кирилл Халецкий, Беларусь
«Красавица» – режиссері Антон Богданов, Ресей
«Красная карточка» – режиссері Ябсира Дочо, Эфиопия
«Красное курте» – режиссері Сахысалых Байрамов, Түрікменстан
«Мамин ягненочек» – режиссері Умут Эвирген, Түркия
«Мекенет» – режиссері Серкадис Мегабияу, Эфиопия
«Мерген» – режиссері Чингиз Нарынов, Қырғызстан
«Мой Льяри» – режиссері Абу Алиха, Пәкістан
«Мы хотим послушать мукам!» – режиссері Ширзат Якуп, Қытай
«Одно на двоих» – режиссері Иван Павлов, Беларусь
«Осенний бриз» – режиссері Адил Мереке, Қазақстан
«Переломный момент» – режиссері Дмитрий Сорока, Беларусь
«Полуденная трапеза» – режиссері Маджид Маджиди, Иран
«Примирение» – режиссері Тарику Меконнен, Эфиопия
«Рестарт» – режиссері Думан Еркимбек, Қазақстан
«Рука правосудия» – режиссері Неманя Черанич, Сербия
«Салигиа» – режиссері Петар Ристовский, Сербия
«Спящий» – режиссері Джан Улкай, Түркия
«Сын льва» – режиссері Лаксман Утекар, Үндістан
«Тлен» – режиссерлері Луис Родригес, Андрес Родригес, Венесуэла
«Узбекский лев. Казбек» – режиссері Акбар Бектурдиев, Өзбекстан
«Улица 232» – режиссері Руди Мора, Куба
«Эвакуация» – режиссері Фархат Шарипов, Қазақстан.
Еуразия24 пікірі:
Байқауға ұсынылған 41 фильмнің төртеуі Қазақстанға тиесілі. Бұл жалпы қатысушылардың шамамен 10%-ын құрайды. Кино өндірісіне Үндістан, Қытай немесе Ресейдегідей қомақты қаржы бөлу мүмкіндігі жоқ Қазақстан үшін мұндай көрсеткіш айтарлықтай жетістік саналады.
Төрт қазақстандық режиссердің төрт туындысының халықаралық байқауға қатысуы – отандық кино өнерінің әлемдік деңгейде мойындала бастағанының айқын көрінісі. Байқауға Латын Америкасынан Шығыс Азияға дейінгі елдер қатысып отырғанын ескерсек, қазақстандық фильмдерді үлкен бәсеке күтіп тұр. Әсіресе, Иранның танымал әрі беделді режиссері Маджид Маджидидің туындысымен бәсекелесу оңайға соқпасы анық.
Дегенмен осындай танымал кинематографистермен бір байқауға қатысудың өзі қазақстандық киноның бағдарламаға әртүрлілік қосатын қосымша туынды ретінде емес, ауқымды еуразиялық мәдени кеңістіктің толыққанды бөлігі ретінде қабылданатынын көрсетеді.
«Бриллиантовая бабочка» – тарихы енді қалыптасып келе жатқан жас киножүлде. Ол алғаш рет 2025 жылғы 27 қарашада табысталды. Сол кезде 17 елден ұсынылған 34 фильм жүлдеге таласқан болатын. Бас жүлдені режиссер Сюй Чжэннің «Против течения» атты қытайлық фильмі жеңіп алды.
Биыл байқауға қатысушы мемлекеттердің саны 19-ға жетіп, ұсынылған фильмдер саны 41-ге дейін артты.
Қазақстандық режиссерлердің туындылары бірнеше «Бриллиантовая бабочка» жүлдесін иеленеді деп үміттенеміз. Алайда біз үшін бұдан да маңыздысы – байқауға қатысқан төрт отандық фильмнің алдағы уақытта бірлескен халықаралық киножобаларға жол ашып, қазақстандық туындылардың шетелдік прокатқа шығуына және әлемнің түкпір-түкпірінде өз көрерменін табуына ықпал ету мүмкіндігі.
