Астана. 5 қараша. – Мәжілістің жалпы отырысында депутаттар «Көмірсутектер мен уран саласында жер қойнауын пайдалануды жетілдіру мәселелері бойынша «Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы» Кодекске өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасын екінші оқылымда қарап, қабылдады.
Заңның негізгі мақсаты – көмірсутектерді барлау және өндіру құқығына басымдық беру арқылы инвестициялық тартымдылықты арттыру, сондай-ақ уран саласында мемлекеттің мүдделерін қорғауды күшейту.
Мәжілістің экология және табиғатты пайдалану комитетінің төрағасы Еділ Жаңбыршиннің айтуынша, екінші оқылымға дайындық кезінде депутаттар мен жұмыс тобы бірқатар түзетулер енгізді. Атап айтқанда, тұтқырлығы жоғары, битуминозды және тақтатасты мұнай қорлары бар технологиялық күрделі кен орындарын игеруге қатысты ерекше құқықтық режим енгізу ұсынылды.
Сонымен қатар, өндіру учаскелерін толық барлау мақсатында жер қойнауы учаскесінің төменгі тереңдік шекарасын жабық контурларды өзгертпей, 5 мың метрге дейін ұлғайту мүмкіндігін қарастыратын түзету енгізілді.
Геологиялық ақпаратты жүйелеу үшін депутаттар жер қойнауын зерттеу жөніндегі уәкілетті органға қорларды жіктеу жөніндегі нұсқаулықты, сондай-ақ дәстүрлі емес көмірсутектерді қоса алғанда, пайдалы қазбалардың қорларын есептеу әдістемесін әзірлеу және бекіту функциясын бекітуді ұсынды.
Сонымен бірге, жер қойнауын зерттеу жөніндегі уәкілетті органнан көмірсутек саласындағы уәкілетті органға қорларды есептеу функциясын беру мерзімін 2030 жылға дейін ұзарту көзделді.
Газ ресурстарының тапшылығын өтеу үшін жұмыс істеп тұрған газ кен орындары орындалмаған жұмыс көлемін келесі кезеңдердің міндеттемелеріне енгізу шартымен, қиын жобалар бойынша жаңартылған үлгілік келісімшартқа көшу мүмкіндігіне ие болады.
Сондай-ақ, депутаттар келесі нормаларды енгізуді ұсынды:
•бұрынғы жер қойнауын пайдаланушының мүлкін көмірсутектер немесе уран саласындағы ұлттық компанияның сенімгерлік басқаруына беру тетігі;
•мүліктің құнын бағалау әдістемесін айқындау тәртібі;
•жер қойнауын игеруді тоқтату және учаскені консервациялау мерзімдерін белгілеу және оларды жер қойнауын пайдаланушының бақылауынан тыс себептер бойынша ұзарту мүмкіндігі;
•мұнай өндіруді арттырудың арнайы әдістерін пайдаланатын жер қойнауын пайдаланушыларды қолдау шаралары.
Бұған дейін Еділ Жаңбыршин аталған заңның қабылдануы Қазақстанға шамамен 1 млрд доллар көлемінде жаңа инвестиция тартуға мүмкіндік беретінін атап өткен болатын.
Қабылданған заң енді Сенаттың қарауына жіберіледі.
