Қазақстан Республикасының Денсаулық сақтау министрлігі хабарлайды: «Қазақстанда дәрілік заттар мен медициналық бұйымдарды тікелей өндірушілерден сатып алу тәжірибесі кеңейіп келеді. Соның нәтижесінде 2026 жылғы сатып алу науқаны барысында жалпы 70 млрд теңге үнемделді. Отандық және шетелдік өндірушілермен тікелей жасалатын келісімшарттардың көбеюі есебінен шамамен 25 млрд теңге үнемдеуге мүмкіндік туды. Соңғы үш жылда тікелей сатып алу көлемі 187%-ға артты. Делдалдарды айналып өтіп, фармацевтикалық компаниялармен тікелей келіссөз жүргізу, халықаралық сатып алулар мен бәсекелестік рәсімдерді қолдану сатып алу бағасын төмендетіп, мемлекет қаражатын тиімдірек пайдалануға мүмкіндік береді. Сонымен қатар баға белгілеу жүйесі жетілдіріліп жатыр. Атап айтқанда, өндіруші бағасын тіркеудің бірыңғай тәртібі енгізіліп, халықаралық референттік баға белгілеу және негізсіз үстемеақыларға жол бермеуге бағытталған өзге де тетіктер қолданыла бастады. Нәтижесінде биылғы сатып алу науқанының қорытындысы бойынша бірқатар дәрі дәрмектің бағасы бірнеше есе төмендеді. Ал баға белгілеудің жаңа тетігі арқылы жалпы 36,2 млрд теңгеге жуық қаражат үнемделді».
Еуразия24 пікірі:
Дәрі-дәрмек сатып алудан 70 млрд теңге үнемделуі, әрине, елеулі көрсеткіш. Алайда мемлекет үшін сатып алу шығынының азаюының екінші жағы да болуы мүмкін.
Мемлекеттің дәрі-дәрмекті төмен бағамен сатып алуы коммерциялық дәріханалардағы бағаның да автоматты түрде арзандайтынын білдірмейді. Өндірушілер өнімдерін әртүрлі арналар арқылы өткізеді, келісімшарт талаптары мен баға белгілеу тәсілдері де әрқилы. Сондықтан фармацевтикалық компаниялар мемлекеттік сатып алудан түсетін кірістің азаюын нарықтың басқа сегменттері есебінен өтеп жатқан жоқ па деген сұрақ туындайды.
Әзірге бұл тек сұрақ күйінде қалып отыр. Өйткені қолда бар мәлімет бойынша мемлекет бөлшек саудадағы дәрі-дәрмектің шекті бағасын реттеп, белгіленген талаптардың сақталуын бақылап отырады.
ҚР Денсаулық сақтау министрлігі сәуір айында жариялаған мәліметке сәйкес, елдің 20 өңірінде жүргізілген мониторинг қорытындысы бойынша 2026 жылғы наурызда 2025 жылғы маусыммен салыстырғанда 631 атаудағы дәрі-дәрмектің бағасы орта есеппен 24,6%-ға төмендеген.
Алайда мемлекеттік реттеуге жатпайтын және нарықтық бағамен сатылатын 1707 рецептісіз дәрі-дәрмек бар. Қалай болғанда да, үнемделген қаражат туралы есеппен қатар, оның өндірушіден дәріханаға, одан әрі соңғы тұтынушыға дейінгі бүкіл тізбекке қалай әсер еткенін де көргіміз келеді. Реттеушінің шараларынан кейін фармацевтикалық өндірушілер табысының азаюын еш қиындықсыз қабылдай салды деу қиын. Қарапайым сатып алушыға байқалмай қалған тұстардың бары анық.
