Қазақстан Ұлттық банкінің төрағасы Тимур Сүлейменов қазіргі жағдайда ипотека алу қаншалықты орынды екені туралы сұраққа жауап берді, деп хабарлайды Tengrinews.kz. Сүлейменовтің айтуынша, Ұлттық банк жеке қаржылық кеңес бермейді, дегенмен «Бағаның шарықтау шегінде сатып алмау керек» деген жалпы қағида бар. Қазір базалық мөлшерлеме 18 пайыз деңгейінде, ал ипотекалық несиелер бойынша мөлшерлеме 20 пайыздан жоғары болғандықтан, қаржылық мүмкіндігі бар азаматтарға тұрғын үй сатып алуды кейінге қалдырған жөн. «Бұл — өте күрделі сұрақ, біз жеке қаржылық кеңесші бола алмаймыз. Бірақ ешқашан шарықтау кезеңінде сатып алмау керек», — деді Ұлттық банк төрағасы. Оның түсіндіруінше, қазіргі таңда нарық өтпелі кезеңде тұр. Алда — салық реформасы, қосылған құн салығының (ҚҚС) 16 пайызға дейін көтерілуі, сондай-ақ 2026 жылдың басында экономиканың баяулауы мүмкін, өйткені сол кезде жаңа ережелерге бейімделу жүріп жатады. Осы факторлар инфляцияның бәсеңдеуіне, тиісінше жекелеген секторларда бағаның өсу қарқынының баяулауына алып келуі ықтимал.
Евразия24 пікірі:
Ұлттық банк төрағасының сақтықпен жасаған мәлімдемесі дер кезінде қабылданған және орынды шешім болды. Біздің ойымызша, оның беделді пікірі Қазақстандағы ипотекалық белсенділікке, әсіресе коммерциялық тұрғын үй нарығында, белгілі бір әсерін тигізеді.
Бұл әсер, сұраныстың азаюы түрінде көрінуі мүмкін, ал ол өз кезегінде халықтың болжамды қарыз жүктемесінің төмендеуіне оң ықпал етеді. 2026 жылы тұрғын үй бағасы қалай өзгереді деген сұраққа келсек, бағаның тұрақтауы әбден мүмкін. Қосылған құн салығының өсуі құрылыс материалдарының өзіндік құнына әсер етеді, ал ипотеканың қымбаттауы сұранысты төмендетіп, бағаны түзетуге ықпал етуі мүмкін. Алайда болашақта, Ұлттық банк басшысы атап өткендей, нарық жаңа экономикалық жағдайларға бейімделген соң, тұрғын үй құны қайта өсуі мүмкін. Сонымен бірге, қазіргі уақытта ипотекалық несиелердің шамамен үштен екісі «Отбасы банк» арқылы рәсімделуде. Бұл – жеңілдетілген тұрғын үй бағдарламаларының кеңеюімен байланысты. Осы жағдай тұрғын үй нарығында сатып алу қабілетінің әлсіреуіне жол бермеуі мүмкін. Аталған жайттың маңызы зор, себебі құрылыс саласы ел экономикасында елеулі орынға ие. Оның жалпы ішкі өнімдегі үлесі шамамен 6 пайызды құрайды, ал 2025 жылы құрылыс жұмыстарының көлемі 18 пайыздан асты. Сондықтан сатылымның баяулауы құрылыс секторындағы іскерлік белсенділікке және жұмыспен қамту деңгейіне теріс әсер етуі ықтимал.
