Атом саласын дамыту қауымдастығының мәліметінше: «Қазақстан мен Түркия атом өнеркәсібі саласындағы ынтымақтастықтың жаңа кезеңін бастады. Атом саласын дамыту қауымдастығы (AIDA) мен Түркияның атом өнеркәсібі қауымдастығы (Nuclear Industry Association of Türkiye, NIATR) ынтымақтастық туралы меморандумға қол қойды. Құжат Қазақстан мен Түркияның салалық ұйымдары арасындағы әріптестікті дамытуға, халықаралық өзара іс-қимылды нығайтуға, тәжірибе алмасуға және атом энергетикасы саласындағы бірлескен бастамаларды жүзеге асыруға бағытталған. Атом саласын дамыту қауымдастығының (AIDA) атқарушы директоры Бақытжан Қадырбаев: «Қазақстан мен Түркия атом энергетикасын дамытуға әлеуеті жоғары мемлекеттер санатына жатады. NIATR қауымдастығымен қол қойылған меморандум техникалық білім алмасуға, іскерлік байланыстарды дамытуға және сарапшылар алмасу бағдарламаларын іске асыруға берік негіз қалайды. Әсіресе жеткізу тізбектерін дамыту, кадр даярлау және өнеркәсіптік кооперация бағыттарында өзара ынтымақтастықтың мүмкіндігі зор деп санаймыз. Бұл келісім екі елдің атом саласы арасындағы ұзақ мерзімді әрі өзара тиімді әріптестіктің берік негізіне айналады деген сенімдеміз», – деді.
Еуразия24 пікірі:
Қазақстан мен Түркияның атом саласы қауымдастықтары арасында қол қойылған меморандум екі елдің бір-бірін толықтыра алатын әлеуетін көрсетеді. Атом өнеркәсібіндегі тәжірибесі әртүрлі болғанымен, тараптар өзара тәжірибе алмасуға және қолда бар мүмкіндіктерді тиімді пайдалануға мүдделі.
Қазақстан үшін Түркияның басты артықшылығы – ірі атом энергетикасы жобасын іске асырудағы практикалық тәжірибесі. Осыдан бірнеше жыл бұрын бұл елде атом электр энергиясы өндірілмесе, бүгінде Түркиядағы алғашқы атом электр станциясы – «Аққую» АЭС-інің құрылысы аяқталуға жақын. Осы уақыт ішінде елде қажетті нормативтік-құқықтық база қалыптастырылып, мамандар даярлау жүйесі жолға қойылды, саланы мемлекеттік реттеу тетіктері жетілдірілді, мемлекет пен бизнес арасындағы өзара іс-қимыл нығайтылып, атом энергетикасы саласындағы ұлттық құзыреттер қалыптасты. Алғашқы атом электр станциясын салу кезеңіне қадам басып отырған Қазақстан үшін бұл тәжірибенің маңызы зор.
Өз кезегінде Қазақстан да Түркия үшін қызығушылық тудыратын бірқатар артықшылықтарға ие. Еліміз табиғи уран өндіру бойынша әлемдегі жетекші мемлекеттердің бірі саналады. Сонымен қатар Қазақстанда ядролық отын циклі, ядролық отын өндіру және атом өнеркәсібі кәсіпорындарының қызметі бағытында көпжылдық тәжірибе қалыптасқан.
Түркия өзінің атом энергетикасы бағдарламасын кезең-кезеңімен дамытқан сайын шикізат жеткізу, мамандар даярлау және өнеркәсіптік кооперация салаларында сенімді серіктестерге сұраныс арта түседі. Осы тұрғыдан алғанда Қазақстан мұндай әріптестердің бірі бола алады.
Сондықтан Қазақстан мен Түркия арасындағы атом саласындағы меморандумды тек дипломатиялық құжат ретінде ғана қарастыруға болмайды. Оның нақты жобаларды іске асыру тұрғысынан да әлеуеті жоғары. Бұл құжат Түркияның атом энергетикасын дамытудағы практикалық тәжірибесін Қазақстанның ядролық отын циклі саласындағы құзыреттерімен ұштастырып, ұзақ мерзімді әрі өзара тиімді технологиялық әріптестікті дамытуға негіз қалайды.
